Dawca (ang. The Giver) – powieść autorstwa Lois Lowry z gatunku oraz dystopii. Książka wchodzi w skład tzw. Kwartetu, czterech powieści rozgrywających się w jednym utopijnym uniwersum. Kolejne części to Skrawki błękitu, Posłaniec oraz Syn.
Polskie wydania W Polsce książka ukazała się pierwotnie w 2003 roku nakładem wydawnictwa Media Rodzina w tłumaczeniu Piotra Szymczaka. Nowe wydanie, przygotowane przez wydawnictwo Galeria Książki przed premierą filmu, trafiło na półki księgarń w sierpniu 2014 roku. Fabuła Akcja rozgrywa się w bliżej nieokreślonej przyszłości. Głównym bohaterem jest Jonasz, dwunastoletni chłopiec, członek niewielkiej społeczności, która początkowo przedstawiana jest jako utopia, a następnie, wraz z rozwojem akcji, jako antyutopia. W społeczności tej nikt nie odczuwa bólu czy zmęczenia, nikt nie doświadcza też jednak miłości i przyjaźni, nie widzi kolorów ani nie przechowuje wspomnień o dawnych czasach.
Jonasz zostaje wybrany jako nowy Odbiorca Wspomnień i otrzymuje specjalne szkolenia od Dawcy. Owe szkolenia polegają na przekazywaniu Jonaszowi przez Dawcę wspomnień, ponieważ z założenia Odbiorca ma być jedyną osobą w społeczności przechowującą pamięć o minionych chwilach.