Pułk cześnika koronnego – oddział jazdy koronnej autoramentu narodowego wojska I Rzeczypospolitej przełomu XVII i XVIII wieku (okresu wielkiej wojny północnej).
Formowania i zmiany organizacyjne W końcu XVI wieku w Rzeczypospolitej zaczęto organizować pułki jazdy. Grupowały one w sobie kilka (kilkanaście) chorągwi husarskich i pancernych. Początkowo były tworzone jedynie na czas wojny i sprawowały funkcję większej jednostki taktycznej. W drugiej połowie XVII wieku pułki istniały też w okresie pokoju.
W wyniku silnego wyczerpania kraju długoletnią wojną z Turcją, w 1690 sejm warszawski obniżył komput wojska koronnego i ustalił liczbę husarii na 2810 koni, pancernych na 8500 koni a lekkich na 2500 koni. Zgodnie z tym etatem pułk cześnika koronnego posiadał 3 chorągwie pancerne i jedną lekką. Łącznie 380 koni.
W 1699 sejm uchwalił przejście wojska na stopę pokojową. Zgodnie z nowym komputem pułk liczył wtedy 9 chorągwi pancernych – 530 koni.
W związku z rozpoczynającą sie wielką wojną północną, w organizacji jazdy narodowego zaciągu zaszły pewne zmiany. W 1702 w strukturze pułku znajdowało się 6 chorągwi pancernych – razem 340 koni.