Aranżacja szarości i czerni nr 2: portret Thomasa Carlyle’a (ang. Arrangement in Grey and Black, No. 2: Portrait of Thomas Carlyle) – obraz olejny amerykańskiego malarza Jamesa McNeilla Whistlera namalowany w latach 1872–73, znajdujący się w zbiorach Kelvingrove Art Gallery and Museum w Glasgow (Szkocja). Obraz przedstawia szkockiego filozofa i historyka Thomasa Carlyle’a i kompozycyjnie jest podobny do wcześniejszego obrazu Aranżacja szarości i czerni nr 1: matka artysty namalowanego w 1871. Tytuł obrazu wskazuje na dominujące u Whistlera zainteresowanie w stworzeniu zrównoważonej harmonijnej aranżacji na płótnie. Było to dla artysty ważniejsze niż osiągnięcie dokładnego podobieństwa osoby pozującej.
Historia W czasie pozowania Whistlerowi 47-letni wówczas Thomas Carlyle mieszkał w londyńskiej dzielnicy Chelsea i był jednym z najbardziej cenionych obywateli miasta. Mieszkał przy Cheyne Row 24, obecnie Dom Carlyle'a, zachowany jako muzeum;