Zapylaczami są: błonkoskrzydłe (kwiaty mikołajka są preferowane przez Colletes floralis, ale odwiedzają je różne pszczołowate, grzebaczowate, otrętwiaczowate, miesierkowate, smuklikowate), muchówki, motyle, chrząszcze (kwiaty mikołajka preferowane są zwłaszcza przez gliczycę jednorożca Notoxus monoceros i Macrosiagon tricuspidatum) i pluskwiaki różnoskrzydłe.
mały|Stare okazy mikołajka otoczone wegetatywnymi odroślami Rozsiewanie Nasiona dojrzewają w ciągu średnio 79 dni od rozpoczęcia kwitnienia, nad Bałtykiem następuje to w końcu września i w październiku. Owoce rozsiewane są głównie przez wiatr. Pozostają one długo na roślinie, której pęd nadziemny z końcem sezonu zasycha, łatwo się odłamuje i może być toczony przez ruchy powietrza (gatunek należy do biegaczy wydmowych, chamaechorów). Przystosowanie to jest typowe dla roślin zasiedlających rozległe obszary wydmowe i pustynne, w przypadku gdy niezalesione wydmy stanowią bardzo wąskie pasmo terenu (np. nad Bałtykiem w wyniku ich zalesiania) pędy mikołajka z owocami często wwiewane są do lasów, gdzie rośliny nie mogą się rozwijać. Nasiona rozprzestrzeniane są także przez morze.