Seria Zabytki Kultury Materialnej w Polsce, Zabytki Rzeczypospolitej i Zabytki Kultury w Polsce (do 2000 roku Zamki i pałace w Polsce) obejmuje srebrne monety kolekcjonerskie oraz obiegowe okolicznościowe o nominale 20 000 złotych bitych w miedzioniklu, a po denominacji 2 złote ze stopu Nordic Gold. Narodowy Bank Polski zainaugurował tę serię w 1975 roku. Jej celem jest przedstawienie polskich zabytkowych budowli.
Lista monet serii Zamki i pałace w Polsce, Zabytki Kultury Materialnej w Polsce oraz Zabytki Rzeczypospolitej Pierwsze dwie monety serii były bite tylko w srebrze próby 625. W 1993 roku wprowadzono także obiegowe monety okolicznościowe bite z CuNi oraz zmieniono stop monet srebrnych na próbę 999. Od 1996 roku srebrne numizmaty są ze stopu próby 925, natomiast okolicznościowe monety o nominale 2 złote – ze stopu Nordic Gold.
Zarówno awers, jak i rewers monet srebrnych jest zmienny. W latach 1975–1977 był to orzeł, nominał, rok wprowadzenia do obiegu oraz półkolem napis Polska Rzeczpospolita Ludowa. Do 2000 roku był to okrąg z lilijkami, a od 2001 awers zmienia się. Stałymi elementami awersu jest orzeł, rok wprowadzenia monety do obiegu, nominał (20 złotych) i napis Rzeczpospolita Polska.