Ksiądz odkrywa, że zakaził się żywokrystem, jego myśl staje się powolniejsza, ale też odsłaniają się przed nim kolejne tajemnice kamienia, nie potrzebuje do życia tlenu i atmosfery. Podejrzewa, że Gazma obrócił się w kamień i stał się częścią Katedry. Wie, że i jego wkrótce czeka ten los.

Film Opowiadanie zostało spopularyzowane przez oparty na jego motywach nominowany do Oscara film animowany Tomasza Bagińskiego pod tym samym tytułem z 2002 roku. Filmowi towarzyszyła publikacja książkowa, zawierająca opowiadanie ilustrowane kadrami z animacji, opatrzone krótkim wstępem napisanym wspólnie przez reżysera i pisarza, a także komentarzem Tomasza Bagińskiego, mówiącym o procesie powstawania filmu. Film jest swobodną impresją na temat finalnych scen opowiadania.

Lektura szkolna W latach 2017–2024 opowiadanie było lekturą obowiązkową w polskich liceach i technikach. Jego usunięcie z listy lektur skrytykowali m.in. dziennikarze Michał Szułdrzyński, Daria Chibner i polonista Jarosław Wowak. W 2020 roku badacz literatury Mariusz M.