Poliuto – opera z muzyką Gaetana Donizettiego i librettem Salvatore Cammarano, skomponowana w 1838 roku dla neapolitańskiego Teatro San Carlo, lecz niewystawiona z powodu zakazu wydanego przez króla Ferdynanda II. W wersji francuskiej grand opéra, zatytułowanej Męczennicy ((fr.) Les Martyrs)Męczennicy są przez niektórych autorów uznawani za wersję Poliuta, przez innych zaś za odrębną operę. wystawiona w 1840 roku w Paryżu. W wersji włoskiej, łączącej pierwotną z elementami opracowania francuskiego, wystawiona w Neapolu dopiero w 1848 roku.
Osoby Polieuktes (Poliuto/Polyeucte)W nawiasach imiona bohaterów włoskiej i francuskiej wersji opery.Imiona polskie za: . – tenor Paulina (Paolina/Pauline) – sopran Sewerus (Severo/Sévère) – baryton Nearkos (Nearco/Néarque) – tenor Feliks (Felice/Félix) – bas Kallistenes (Callistene/Callisthènes) – bas
Treść Akcja opery rozgrywa się w armeńskim mieście Melitene w pierwszych wiekach chrześcijaństwa. Akt I Polieuktes, wprowadzony do wspólnoty przez swego przyjaciela Nearkosa, przyjmuje w katakumbach chrzest, czemu bezskutecznie usiłuje zapobiec jego żona Paulina, obawiająca się niebezpieczeństw związanych z prześladowaniem chrześcijan.