Historia W I Rzeczypospolitej XVII wiek mały|Maria Radziwiłłowa, fundatorka i protektorka monasteru w Zabłudowie Monaster Zaśnięcia Matki Bożej w Zabłudowie został ufundowany przez Janusza Radziwiłła i jego żonę Marię Wołoszkę, wyznawczynię prawosławia. Miało to miejsce przed 1655H. Surynowicz, Życie monastyczne na Grodzieńszczyźnie w XIX wieku [w:] . Tomasz Kempa twierdzi, że za moment powstania monasteru należy uważać lata 40. XVII w. Jego zdaniem o utworzeniu klasztoru w Zabłudowie, podobnie jak powstałego w tym samym czasie monasteru Przemienienia Pańskiego w Kiejdanach, zadecydowała Maria Radziwiłłowa, głęboko zaangażowana w protegowanie wyznawców prawosławiaT. Kempa, Fundacje monasterów prawosławnych w Rzeczypospolitej w pierwszej połowie XVII wieku [w:] . Dokument fundacyjny precyzował, iż monaster przeznaczony jest dla dwunastu mnichów i tyluż zakonników przebywało w nim w XVII stuleciu.
W źródłach spotykana jest niekiedy błędna wersja, jakoby monaster powstał już w 1567, równocześnie z prawosławną parafią Zaśnięcia Matki Bożej ufundowaną przez Grzegorza Chodkiewicza, właściciela miejscowych dóbr.