Ostatnie (od 1980) badania antropologiczne i genetyczne wydają się podważać tradycyjny obraz dziejów ludów bałtycko-fińskich, oparty na założeniu migracji ludów uralskich z Uralu na zachód. Ustalono, że Finowie bałtyccy pod względem genetycznym i antropologicznym są o wiele bliżej spokrewnieni z ludami środkowej i północnej Europy, szczególnie z ludami bałtyckimi, niż ze swymi najbliższymi pobratymcami językowymi – ludami wołżańsko-fińskimi. Możliwe, że przodkowie ludów bałtycko-fińskich zamieszkiwali tereny nad Bałtykiem nawet od 10 000 lat, co czyniłoby ich tutaj ludem autochtonicznym. Istnieje również możliwość, że napływowa ludność ugrofińska zasymilowała pierwotną ludność staroeuropejską, narzucając jej język i kulturę, a przejmując typ antropologiczny.
W każdym razie ludy bałtycko-fińskie są wspominane w swych dzisiejszych siedzibach już w źródłach starożytnych – przez Tacyta, Klaudiusza Ptolemeusza i Jordanesa (por. Estowie, Finowie). Źródła nowożytne, skandynawskie i ruskie zaczynają rozróżniać poszczególne ludy (por. Czudź).