List do R. na 12 głosów – 3-płytowy album polskiej grupy rockowo-bluesowej Dżem wydany w 1995 roku nakładem wydawnictwa Ania Box Music (później Box Music). Wydawnictwo (w wersjach 3CD i 3MC) trafiło do sprzedaży 10 grudniu 1995 roku.
Wydawnictwo ukazało się w formatach 3CD i 3MC (Ania Box Music; numery katalogowe odpowiednio ABM CD 041–043 oraz ABM MC 067–069). W 1998 roku opublikowano skróconą reedycję w formatach CD i MC (Box Music/Pomaton EMI) w technice „DIGITAL REMASTERED”. Według danych opublikowanych na oficjalnej stronie zespołu w wydaniu 3CD/3MC materiał podzielono na trzy woluminy (vol. 1: utwory 1–11, vol. 2: 12–18, vol. 3: 19–26), a w wersji 1CD (1998) znalazła się selekcja utworów o numerach 2, 7, 8, 11, 13, 14, 16, 17, 20, 23 i 25. Projekt okładki opracował Maciej Barcik (F’ART) przy współpracy Adama Peringera i Mateusza Rusina.
Jest to Pierwszy album koncertowy wydany po śmierci dotychczasowego wokalisty zespołu Ryszarda Riedla. Stanowi zapis koncertu, będącego upamiętnieniem muzyka, który odbył się w Spodku w Katowicach 29 lipca 1995 roku, w którym publiczność oszacowano na ok. 6 tys. osób . W koncercie wzięli udział przedstawiciele polskiej muzyki rockowej (patrz niżej).