thumb|200px|Budowa kalorymetru „szkolnego”:1. Termometr2. Mieszadło mechaniczne3. Przykrywki naczynia wewnętrznego i zewnętrznego4. Naczynie wewnętrzne,5. Naczynie zewnętrzne – izolujące6. Podstawki z termoizolującego materiału
Kalorymetr – przyrząd laboratoryjny do pomiaru ciepła wydzielanego lub pobieranego podczas procesów chemicznych i fizycznych.
Wykorzystywany jest przede wszystkim do wyznaczania ciepła właściwego cieczy i ciał stałych, ciepła topnienia i ciepła parowania. Pomiar kalorymetryczny umożliwia też badanie zmian w czasie wartości termodynamicznych takich jak entalpia i entropia, umożliwiając szczegółową analizę przemian zachodzących w analizowanym układzie.
Kalorymetr „szkolny” Najprostszy kalorymetr, tzw. „szkolny”, jest urządzeniem, które mierzy zmiany temperatury w czasie procesu, ściśle określonej masy próbki układu, w którym ona zachodzi. Aby wyeliminować przypadkową wymianę ciepła z otoczeniem, układ musi być dobrze izolowany cieplnie. Tego rodzaju kalorymetr jest skuteczny, gdy zmiany temperatury układu są duże i można go stosować wyłącznie do układów ciekłych.
W szkołach najczęściej spotyka się kalorymetry wykonane z aluminium.