Różnice między demokrytejską a epikurejską filozofią przyrody (niem. Differenz der demokritischen und epikureischen Naturphilosophie) – rozprawa doktorska Karla Marxa, ukończona w roku 1841. Praca ukazała się drukiem po raz pierwszy, częściowo, w roku 1902, a w całości w roku 1927. Obie edycje przygotował Franz MehringKołakowski 2009, t. I, s. 97..
Wpływ i treść dzieła W 1836 roku Marks podjął studia filozoficzne na uniwersytecie w Berlinie, gdzie wykładali Edward Gans i Friedrich Carl von Savigny, reprezentujący odpowiednio liberalną i konserwatywną interpretację myśli heglowskiej. Obroniona w 1841 rozprawa doktorska jest świadectwem dojrzewania myśli młodego Marksa, pomiędzy tymi dwoma biegunami oraz próbą wykrystalizowania własnej interpretacji heglizmu. Pracę nad dysertacją Marks rozpoczął w 1839 roku. Pierwotnie zamierzał poddać analizie trzy poarystotelesowskie szkoły filozoficzne - epikurejską, sceptycką i przedstoicką, które Hegel uważał za eklektyczne i nędzne filozoficznieKołakowski 2009, t. I, s. 96.. Ostatecznie jednak ograniczył się do analizy filozofii Epikura, porównaną z atomizmem Demokryta.