thumb|250px|Guzki trzonowca trybosfenicznego: ant – przedni; pos – tylny; ci – obręcz (cingulum); pa – parakonid; pr – protokonid; me – metakonid; hy – hypokonid; hl – hypokonulid; ec – entocristid; tb – basen talonidu
Zęby trzonowe trybosfeniczne, trzonowce trybosfeniczne – rodzaj trzonowców występujących u ssaków, w których guzki zębów górnych wpasowują się we wgłębienia zębów dolnych. Działają na zasadzie młota i kowadła umożliwiając dokładne rozdrabnianie pokarmów.
Nazwa tego rodzaju zębów wywodzi się z greki i odnosi się do ich dwóch funkcji. Służą one do miażdżenia (tribein) oraz do cięcia (sphen) pokarmu.
W gromadzeniu wiedzy o ewolucji ssaków olbrzymią rolę odgrywają właśnie najczęstsze w zapisie kopalnym zęby, zwłaszcza trzonowce trybosfeniczne. Spotyka się je u ssaków z kladu Boreosphenida, a więc torbaczy i łożyskowców, w przeciwieństwie do stekowców, holoteriów bazalnych, symetrodontów, eupantoteriów. Debacie podlega głównie kwestia ich powstania.