Zbigniew Józef Czarnuch (ur. 18 marca 1930 w Lututowie, zm. 22 września 2024 w Gorzowie Wielkopolskim) – polski historyk, pedagog, działacz społeczny.
Życiorys Córka Jana i Leokadii. Dzieciństwo spędził w Lututowie, Raduczycach i Dębinie w gminie Osjaków. W 1945 przybył do Witnicy, w której jego ojciec Jan został mianowany burmistrzem (był nim do 1948). W młodości jako harcerz uczestniczył gorliwie w zacieraniu śladów niemczyzny w mieście, zamalowując je farbą i odkuwając młotkiem. Po maturze studiował historię na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, potem na Uniwersytecie Warszawskim.
Po ukończeniu studiów pracował w Zielonej Górze. Propagator idei harcerskich drużyn przypodwórkowych, czyli mających powiązania z rodzicami harcerzy. Z nurtu tego wywodził się teatr Cyrk Cudaków. Podczas pracy w zielonogórskim Domu Kultury Dzieci i Młodzieży, Szkole Podstawowej nr 13 i Liceum Ogólnokształcącym nr 21 (dyrektor 1964–1968) przy ul. Chopina szukając metod wychowania w etosie obywatelskim i poprzez kulturę, w 1957 założył szczep harcerski Makusyny (im. Kornela Makuszyńskiego), polemiczny wobec walterowców, który prowadził do 1968. Z drużyną Makusynów współpracowali m.in. Wanda Chotomska i Jerzy Litwiniuk.