Mistyka wczesnochrześcijańska – mistyka chrześcijańska pierwszych wieków, za której początek uznaje się ukamienowanie świętego Szczepana. Stanowisko Kościoła starożytnego wobec mistyki określa Stary Testament i Nowy Testament.

Mistyka w Starym Testamencie Mistyka pojmowana jako dążenie człowieka do zjednoczenia z Bogiem i poznania Go dzięki kontemplacji i ekstazie nie występuje w Starym Testamencie. Wprawdzie prorocy dostępują wizji powołania i objawienia (Iz 6 i in.), ale to JHWH jest Panem, a dostęp do Boga jest możliwy tylko dzięki wybraniu.

Mistyka w Nowym Testamencie Ewangelie Mistycyzm jako taki jest obcy ewangeliom. Możemy dostrzec w nich jedynie elementy pozornie mistyczne (Mt 11, 27, Łk 10,22), które wyjaśnić można wskazując na kontekst hellenistycznych religii misteriów.

Mistyka u św. Pawła Mistyczne sformułowania w listach Apostoła Pawła niekoniecznie świadczą o jego mistycznych doświadczeniach. Paweł jako doświadczony żyd znal duchowość misteryjną i widział w niej wielkie zagrożenie dla wspólnot chrześcijańskich, dlatego w wypowiedziach traktujących o „jedności z Chrystusem” (Flp 3,7nn.;