W 1800 roku miejscowość została napadnięta; zniszczono cerkiew Sweti Nikoła i książki znajdujące się w niej. Ze środków zamożnych mieszkańców w 1804 roku odbudowano cerkiew, później wielokrotnie ją przebudowywano. Elena nazywana była Bułgarskim Betlejem, ponieważ jako jedyna w Bułgarii w okresie renesansu miała trzy cerkwie. 2 listopada 1877 roku w trakcie wojny rosyjsko-tureckiej zniszczono znaczną część miasta, natomiast oszczędzono cerkiew wraz z ikonostasem. Cerkiew stała się magazynem do przechowywania zboża. W trakcie wojny bałkańskiej dwóch mieszkańców wstąpiło do legionu Macedońsko-Adrianopolskiego„Македоно-одринското опълчение 1912-1913 г. Личен състав”, Главно управление на архивите, 2006, стр. 846.. Jesienią 1987 roku cerkiew Sweti Nikoła została udostępniony dla zwiedzających.
Demografia
Kultura i oświata Dom Jordana Chadżipetkowa Dom Hilariona Makariopolskiego Muzeum paleontologii Szkoła średnia „Daskałoliwnica” powstała w 1834 roku
Kuchnia Elenski but Elenska sliwowa rakija File Elena
Zabytki Do zabytków zalicza się: Cerkiew Sweti Nikoła Cerkiew Uśpienia Maryi Panny Dom Hilariona Makariopolskiego Popnikołowy dom Raskukanowe domy Wieża czasowa