Strzępochwostek (Sphenoeacus afer) – gatunek małego ptaka z rodziny krótkosterek (Macrosphenidae); jedyny przedstawiciel rodzaju Sphenoeacus. Występuje w południowej i południowo-wschodniej Afryce. Nie jest zagrożony.
Taksonomia i zasięg występowania Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w roku 1789 Johann Friedrich Gmelin pod nazwą Muscicapa afra. Opis ukazał się w 13. wydaniu linneuszowskiego Systema Naturae. Miejsce typowe to Przylądek Dobrej Nadziei. Wcześniej – w 1783 roku – gatunek opisał John Latham pod angielską nazwą Spotted yellow Flycatcher. W rodzaju Sphenoeacus strzępochwostka umieścił Hugh Edwin Strickland w 1841 roku. Do czasu wyodrębnienia rodziny krótkosterek należał do pokrzewkowatych. Wyróżnia się następujące podgatunki: S. a. excisus Clancey, 1973 – wschodnie Zimbabwe, zachodni Mozambik S. a. natalensis Shelley, 1882 – północno-wschodnia Południowa Afryka, zachodnie Suazi i północne Lesotho S. a. intermedius Shelley, 1882 – wschodnia Południowa Afryka S. a. afer (J.F. Gmelin, 1789) – południowo-zachodnia i południowa Południowa Afryka.
Środowisko Zasiedla suche tereny trawiaste, zarówno górskie jak i nadbrzeżne;