Cerkiew w Surażu nie posiadała również Ewangeliarza cerkiewnosłowiańskiego, a jedynie w języku polskim.
W 1839 r., po synodzie połockim, parafia suraska stała się ponownie prawosławną. Rok wcześniej liczyła 303 wiernych. Sergiusz Borowik podaje, że jej patronami byli nadal święci Piotr i Paweł, natomiast według Ireny Matus w 1837 r. parafia nosiła wezwanie Opieki Matki Bożej. W końcu lat 40. XIX w. eparchia wileńska i litewska przekazywała dodatkowe kwoty na utrzymanie cerkwi w Surażu z uwagi na małą liczbę wiernych (380 osób) i fakt, iż w jej otoczeniu żyli głównie katolicy.
W 1863 r. uczestnicy powstania styczniowego powiesili na drzewie przed plebanią proboszcza suraskiej parafii ks. Konstantego Prokopowicza. Został on pochowany przy cerkwi filialnej w Zawykach; następnie nagrobek przeniesiono na cmentarz prawosławny w Białymstoku na JaroszówceRys historyczny miejscowości w gminie Suraż. Wydarzenie to sprawiło, że władze duchowne zainteresowały się podupadłą cerkwią w Surażu, postanawiając w miejsce zniszczonej świątyni drewnianej wznieść nową murowaną. Obiekt ten, cerkiew Przemienienia Pańskiego, oddano do użytku liturgicznego w 1867 r..
Przypisy
Suraż, Piotra i Pawła Kategoria:Obiekty sakralne w Surażu Suraż Kategoria:Historia Suraża