Czaszołka pospolita (Patella vulgata) – gatunek średniej wielkości morskiego ślimaka z rodziny Patellidae, typowy dla rodzaju czaszołka (Patella). Występuje w strefie pływów i strefie oprysku w Atlantyku od Norwegii do Hiszpanii oraz w Morzu Śródziemnym.
Etymologia nazwy Nazwa rodzaju wynika z podobieństwa muszli do czarki (patella łac. – czara ofiarna, misaKumaniecki K. 1975. Słownik łacińsko-polski. PWN Warszawa, s. 546.), epitet gatunkowy ((vulgata łac. – rozpowszechniona)) odnosi się do pospolitego, masowego występowania tego gatunku.
Cechy morfologiczne thumb|left|Muszla czaszołki pospolitej – widok od góry i od dołu. thumb|Czaszołka pospolita – widok na nogę i głowę (Hiszpania). Wielkość muszli: długość 20–60 mm. Muszla grubościenna, niska lub wysoka, zależnie od siedliska (intensywności falowania), ma kształt czareczkowaty. Wierzchołek położony centralnie. Zewnętrzna powierzchnia muszli z grubymi, promienistymi żeberkami (choć niektóre osobniki mogą mieć muszle prawie gładkie), o barwie od brudnobiałej do oliwkowej lub brązowo-zielonkawej. Brzeg muszli nieregularnie, płytko pofalowany. Wewnętrzna strona muszli z perłowym połyskiem, żółtawe lub białawe, z zaznaczoną białą, podkowiastą powierzchnią przyczepu mięśnia.