thumb|250px|Dolina Yosemite thumb|250px|Wodospad Vernal Yosemite Valley – dolina w łańcuchu górskim Sierra Nevada, w Kalifornii, w Stanach Zjednoczonych. Ma ona długość 13 km i powierzchnię ok. 18 km². Jej dnem płynie rzeka Merced. Dolina powstała w wyniku erozyjnej działalności lodowców górskich, które pojawiły się na tym terenie ok. 2-3 mln lat temu. Genezą taką odznaczają się również jeziora i wodospady, które występują na tym terenie. Skały, z których zbudowane są zbocza doliny, mają głównie pochodzenie plutoniczne.
Dolina była prawdopodobnie zasiedlona od ok. 3500 lat temu. Zamieszkiwali ją Indianie z plemienia Ahwahneechee, należący do ludu Miwok. Prowadzili oni koczowniczy tryb życia, choć w dolinie powstało kilka stałych osad. Ich sytuacja pogorszyła się wraz z rozpoczęciem gorączki złota w połowie XIX w. Musieli od tej chwili rywalizować o surowce naturalne z przybyłymi w to miejsce amerykańskimi osadnikami. Pierwsi spośród nich, którzy wkroczyli do doliny, byli członkowie Batalionu Mariposa, który przeciwdziałał agresji ze strony rdzennej ludności. Relację z tego miejsca opisał Lafayette Bunnell, co przyczyniło się do rozsławienia piękna tego miejsca. W 1864 r. powstał w tym miejscu rezerwat przyrody, administrowany przez władze stanu Kalifornia, a w 1890 r.