Wcielenie do granic Rzeczypospolitej wschodnich rubieży zgoła nie zniwelowało pewnej odrębności artystycznej historycznych regionów, takich jak Ruś czy Litwa.
Do najważniejszych ośrodków reprezentujących zabytki architektury i sztuki na obecnych ziemiach Polski zalicza się Warszawę, Kraków, Wrocław, Poznań, Gdańsk, Toruń, Szczecin, Lublin, Zamość, Sandomierz, w których zachowały się duże miejskie zespoły zabytkowe, ponadto miasta te posiadają bogate zbiory muzealne. Natomiast na Kresach Wschodnich prym wiodły Lwów i Wilno.
Pradzieje
mały|Naczynia kultury łużyckiej mały|Biskupin – zrekonstruowana osada obronna kultury łużyckiej mały|Cmentarzysko w Grzybnicy mały|Światowid ze Zbrucza
Paleolit
Najstarsze ślady działalności człowieka na terenach obecnej Polski pochodzą z okresu paleolitu. Są to narzędzia wykonane z krzemienia znalezione w Grocie Nietoperzowej w Jerzmanowicach, m.in. ostrza wiórowe, które mogły być grotami dzid, wyroby kościane zdobione geometrycznym wzorem z Jaskini Maszyckiej koło Krakowa. W Wielkopolsce i na północnej Polsce znaleziono m.in. wyroby z kości renifera (m.in. w Murowanej Goślinie), figurki bursztynowe.