thumb|Początek Kanału Gliwickiego na Odrze w Kędzierzynie-Koźlu. thumb|Kanał Bydgoski pod Nakłem. thumb|Przekop Odry w ramach Stopnia Wodnego Rędzin we Wrocławiu. thumb|Kanał Elbląski: łódź na pochylni. thumb|Kanał Żeglugowy: śluzowanie przez Śluzę Bartoszowice. thumb|Kanał Augustowski: Śluza Borki. thumb|Kanał Żerański. thumb|Kanał Górnonotecki: Śluza Dębinek II. Kanał żeglugowy – budowla, której podstawowym elementem użytkowym jest tor wodny o określonych parametrach żeglugowych. Kanał taki stanowi sztuczną drogę wodną. Jest rodzajem kanału wodnego, którego głównym przeznaczeniem jest zapewnienie możliwości żeglugi na wyznaczonym szlaku wodnym, przy zachowaniu najlepszych warunków dla zadanych parametrów drogi wodnej. Najczęściej kanały takie są budowlami ziemnymi, choć mogą być także budowane w uzasadnionych przypadkach i inne (np. żelbetowe), także tylko na wybranych odcinkach z określonych, uzasadnionych przyczyn technicznych. Kanał składa się zazwyczaj z kolejnych stanowisk, połączonych budowlą umożliwiającą pokonanie różnicy poziomów wody w przyległych, następujących po sobie, stanowiskach. Kanał, który ma służyć wyłącznie żegludze wykonywane są z poziomym dnem (i tym samym poziomym zwierciadłem wody) Natomiast kanały żeglugowe, które mają także spełniać inne funkcje, np.