poniżej, s. 231).. Symbolizuje umiarkowanie – jedną z 4 cnót kardynalnych ; z wawrzynem lub koroną męczeńską w dziobie – człowieka ochrzczonego albo męczennikaLeksykon symboli Herdera, dz. cyt. poniżej, s. 82.

Często od XVI wieku w przedstawieniach Trójcy Świętej Bóg Ojciec i Syn Boży siedzą obok siebie, a nad nimi unosi się w postaci ptaka Duch Święty. Podobizny gołębia zdobią też zazwyczaj naczynia na święte oleje służące do przekazywania mocy Ducha Świętego. Również pradawne tabernakula wykonywano w kształcie gołębicy, co być może wyjaśnia użyte przez Tertuliana określenie kościoła jako columbae domusKs. A. Lipiński, dz. cyt., s. 66, przyp. 1..

W literaturze Król Anniusz w Metamorfozach Owidiusza opowiada, jak jego córki prześladowane przez zwycięskich Greków zamieniły się w gołębie dzięki bóstwu płodności Bachusowi. Homer wspomina o dzikim gołębiu skalnym (gr. peleides). Hamlet w dziele Szekspirawypowiada słowa: „Muszę mieć chyba wnętrzności gołębia i brak zupełny żółci, nadającej gorycz poczucia krzywdy”.