W praktyce jednak polityka ta służyła także zwiększeniu kontroli nad lokalną administracją oraz integracji Królestwa Polskiego w strukturę imperium. Degradacja statusu z miasta na osadę miejską skutkowała ograniczeniem praw samorządowych, spadkiem znaczenia w życiu publicznym oraz zahamowaniem rozwoju infrastruktury i handlu. Małe miasta, które utraciły prawa miejskie, często doświadczyły regresu gospodarczego oraz marginalizacji w systemie administracyjnym. Zamiana miast na osady była elementem szeroko zakrojonej polityki rusyfikacyjnej i centralistycznej Imperium Rosyjskiego. Miała ona na celu podporządkowanie Królestwa Polskiego strukturze administracyjnej imperium, a także ograniczenie autonomii lokalnej. Proces ten pozostawił trwały ślad w historii urbanistyki i administracji polskiej XIX wiekuRyszard Kołodziejczyk, „Zamiana miast na osady w Królestwie Polskim”, Kwartalnik Historyczny, 1961, nr 2, s. 123–145..