Historycy i kronikarze Rządy trzech wybitnych władców z dynastii Komnenów: Aleksego I (1081–1118), Jana II (1118–1143) i Manuela I (1143–1180) doczekały się trzech wybitnych historyków. Ich poczet otwiera Nicefor Bryennios (1081–1137), który w 1097 roku z woli cesarza Aleksego I poślubił jego córkę Annę. Bryennios zebrał na życzenie cesarzowej Ireny Materiały historyczne do dzieła mającego uświetnić panowanie Aleksego I. Ostatecznie jego praca, rozpoczynająca opis od roku 1070, została doprowadzona z powodu śmierci autora tylko do roku 1079. Dzieło to podjęła już po śmierci Bryenniosa jego żona Anna Komnena (1083–1153/1155). Odsunięta od władzy przez brata i zamknięta w klasztorze oddała się działalności kulturalnej i pisaniu utworu sławiącego panowanie jej ojca. Praca ta, której nadała tytuł Aleksjada, należy do najwybitniejszych osiągnięć bizantyńskiej historiografii. Anna opowiada w 15 księgach dzieje dojścia swego ojca do władzy i historię jego panowania. Opisuje z licznymi dygresjami prowadzone przez niego wojny oraz układy z państwami sąsiednimi i krzyżowcami, a także dworskie intrygi. Trzeci z historyków, o pokolenie młodszy od Anny, Jan Kinnam (po 1143-po 1195) był tajnym sekretarzem cesarza Manuela I i jednym z jego najbliższych współpracowników.