Kryształowa kula (Die Kristallkugel) – baśń opublikowana przez braci Grimm w 1850 roku w szóstym wydaniu ich zbioru Baśni (tom 2, nr 197).
Fabuła Pewna czarodziejka miała trzech synów. Nie ufała im, gdyż obawiała się, że pragną wykraść jej moc. Chcąc się przed tym zabezpieczyć, jednego z nich zamieniła w orła, a drugiego w wieloryba. Trzeci z synów chcąc go uniknąć losu braci, uciekł z domu. Błąkając się po świecie usłyszał opowieść o pięknej królewnie uwięzionej w Zamku Złotego Słońca. Postanowił uratować królewnę, choć wiedział, że każdy kto próbował tego dokonać, ginął. Wyruszył na poszukiwanie zamku, ale nie mógł go znaleźć.
Pewnego razu spotkał dwóch olbrzymów, którzy kłócili się o magiczny kapelusz. Kapelusz miał moc przenoszenia właściciela w dowolne miejsce. Olbrzymy zażądały, by młodzieniec ich rozsądził. Młodzieniec zaproponował, że oddali się z kapeluszem na pewną odległość, a oni do niego podbiegną. Ten który podbiegnie pierwszy, otrzyma kapelusz. Kiedy jednak zaczął się oddalać, pomyślał o królewnie i Zamku Złotego Słońca. Wtedy natychmiast znalazł się przed bramą owego zamku. Gdy wszedł do środka, zamiast pięknej królewny, ujrzał pomarszczoną staruszkę. Staruszka wyjaśniła mu, że jest królewną, ale złe czary uczyniły ją brzydką i uwięziły w zamku.