Najczęściej kwiaty są obupłciowe i zawierają zarówno organy płciowe męskie, jak i żeńskie. Część roślin ma kwiaty rozdzielnopłciowe, występujące na jednym osobniku. Takie rośliny nazywane są jednopiennymi. U części gatunków możliwe jest wyróżnienie osobników męskich, wykształcających jedynie kwiaty męskie i osobników żeńskich z kwiatami jedynie żeńskimi. Są to rośliny dwupienne. Dwupienność nie zawsze wiąże się z wyraźnym podziałem na rośliny męskie i żeńskie. U części gatunków, a nawet u odrębnych populacji, występują osobniki obupłciowe oraz osobniki żeńskie (ginodioecja) albo osobniki obupłciowe i osobniki męskie (androdioecja). Jeszcze innym, rzadko występującym wariantem rozkładu płci u roślin jest trójpienność, gdy w jednej populacji występują rośliny obupłciowe, męskie i żeńskie.
Wytworzenie kwiatów dochodzi w określonych warunkach środowiska. U niektórych gatunków roślin zdolność do rozmnażania płciowego uzależniona jest od grzybów mikoryzowych wpływających na przejście w fazę generatywną, ilość wytworzonych kwiatów, pyłku, produkcję owoców i nasion. Rozmnażanie płciowe może być też warunkowane przez grzyby endofityczne, uczestniczące w regulacji genów roślin.