Autorzy deklarujący pisanie w języku macedońskim posługiwali się różnymi lokalnymi dialektami, jednolita norma języka literackiego nie istniała.
Decydujące znaczenie dla rozwoju literackiego języka macedońskiego odegrało wystąpienie Krste Misirkowa, który w wydanej w 1903 pracy O macedońskich sprawach wzywał do walki o niepodległą Macedonię, autonomiczną w granicach Turcji, w tym od Bułgarii, mimo faktu, że jeszcze niedawno Macedończycy i Bułgarzy uważali się za jedną grupę. Apelował również o wypracowanie literackiego języka macedońskiego opartego na gwarach bitolsko-prilepskich, najsilniej różniących się od języka bułgarskiego i języka serbsko-chorwackiego, przyjęcie zasady ortografii fonetycznej z nielicznymi odstępstwami, wzbogacenie języka o słowa z innych macedońskich gwar.
Dwudziestolecie międzywojenne i II wojna światowa
Ziemie zamieszkiwane przez Słowian macedońskich znalazły się po I wojnie światowej w granicach Jugosławii. Władze serbskie dążyły do asymilacji Macedończyków, przede wszystkim poprzez szkolnictwo, w którym obowiązywał język serbski. Macedońscy pisarze i poeci tworzyli w ojczystych dialektach, lecz szerszy rozgłos mogły zdobyć jedynie utwory pisane po serbsku lub bułgarsku.