Zamach stanu w Gwatemali w 1954 roku – wojskowy pucz zorganizowany przez Stany Zjednoczone Ameryki mający na celu zakończenie reform okresu rewolucji gwatemalskiej i obalenie demokratycznie wybranego prezydenta Jacoba Arbenza Guzmána.
Pucz wywołał długoletnią destabilizację kraju i pośrednio wpłynął na wybuch długoletniej wojny domowej między wojskowymi reżimami a partyzantką.
Tło historyczne Doktryna Monroego i United Fruit Company thumb|James Monroe
Doktryna Monroego byłą doktryną w polityce Stanów Zjednoczonych, autorstwa sekretarza stanu Johna Quincy’ego Adamsa, którą 2 grudnia 1823 przedstawił prezydent USA James Monroe. Głosiła, iż kontynent amerykański nie może podlegać dalszej kolonizacji ani ekspansji politycznej ze strony Europy, w zamian zaś zapowiadała, że Stany Zjednoczone nie będą ingerowały w sprawy państw europejskich i ich kolonii. Doktryna ta stała się fundamentem amerykańskiej polityki izolacjonizmu, a następnie narzędziem amerykańskiej ekspansji w regionie Ameryki Łacińskiej.