thumb|270px|Matapan doży Francesco Dandolo (1328) thumb|220px|Serbski matapan Stefana Duszana Matapan (łac. grossus venetianus) – srebrna moneta wenecka będąca w obiegu w XIII i XIV wieku.
Była pierwszą w Italii monetą typu grosza wprowadzoną do obiegu przez Wenecję za rządów doży Enrico Dandolo. Przy wysokiej próbie srebra (965) i normatywnej wadze 2,178 grama, matapan stanowił równowartość 12 weneckich denarów lub 26 piccoloDrobny, lżejszy denar (zwany też z łac. parvulus) o obniżonej zawartości srebra; wprowadzony w Wenecji pod koniec XII wieku jako skifatowa moneta bilonowa (H. Kahnt: Das grosse Münzlexikon von A bis Z, dz. cyt. w bibliografii, s. 351).. W późniejszym czasie miał wartość 2 srebrnych soldów (włoskich szelągów)Wprowadzonych w 1332 przez Francesco Dandolo (H. Kahnt: Das grosse Münzlexikon von A bis Z, dz. cyt., s. 449)..
Moneta o średnicy około 20 mm nosiła na awersie wyobrażenie patrona miasta, św. Marka, wręczającego doży sztandar jako znamię władzy;