Szkolenie i egzamin thumb|kontrchwyty, czyli uwalnianie się ratownika z chwytu tonącego thumb|Ćwiczenie techniki holowania osoby Szkolenie oraz egzamin na stopień ratownika wodnego mogą przeprowadzać podmioty uprawnione do wykonywania zadań ratownictwa wodnego. 63-godzinne szkolenie kończy się egzaminem teoretycznym i praktycznym, zawierającym następujące elementy: Egzamin teoretyczny jest przeprowadzany w formie testu ujętego w kartę testową, składającego się z zestawu 30 zadań testowych, zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa; Egzamin praktyczny, który obejmuje wykonanie przez osobę zdającą siedmiu zadań polegających na: przepłynięciu sposobem dowolnym po skoku startowym 400 m w czasie nie dłuższym niż 8 min; przepłynięciu dystansu 25 m pod lustrem wody z wydobyciem dwóch przedmiotów leżących w odległości od 2 m do 2,5 m po obu stronach linii płynięcia; przepłynięciu sposobem ratowniczym (z głową nad powierzchnią wody) dystansu 50 m w czasie poniżej 55 s; przepłynięciu w czasie nie dłuższym niż 2 min 40 s ratowniczą łodzią wiosłową lub kajakiem za pomocą dwóch wioseł dystansu 75 m w linii prostej do boi (pławy), na dopłynięciu do niej rufą i na powrocie do miejsca startu za pomocą jednego wiosła; przeprowadzeniu symulowanej akcji ratowniczej, polegającej na przepłynięciu