Stanowisko archeologiczne W przeszłości okazałe ruiny Aleksandrii w Troadzie (skrótowo nazywane często Troadą) uważano za pozostałości Homerowej Troi, choć ta identyfikacja już od XVI wieku budziła wątpliwości. W okresie europejskiej eksploracji tureckich krain Bliskiego Wschodu odwiedzali je tacy angielscy podróżnicy i badacze starożytności jak Edward Pococke, George Whele czy Richard Chandler. W 1814 r. miejsce to jako pierwszy Polak odwiedził hr. Edward Raczyński i zwiedzanym 24 września „zwaliskom” poświęcił dość szczegółowy opis w swym Dzienniku podróży do Turcji odbytej w roku 1814. Wśród nich wymienił pozostałości term, teatru oraz dwóch nierozpoznanych budowli, przez ludność miejscową uważanych za „pałac Priama” i „świątynię Diany”. Zawiedziony ostatecznym efektem, pionier polskiej literatury krajoznawczej w konkluzji stwierdził: „Ruiny Aleksandryi Troas, które zwiedziłem, nie odpowiedziały memu oczekiwaniu; nie znalazłem w nich tey wzorowey i ozdobney architektury, iakiey się spodziewałem w mieście przez Aleksandra Wielkiego założonem”Dziennik podróży do Turcyi odbytey w roku 1814. Wyd. 2. Wrocław: Wilhelm Bogumił Korn, 1823, s.