Pod koniec pierwszego tysiąclecia p.n.e. aramejski dominował już zdecydowanie. Język sumeryjski był już martwy. Hebrajskiego używano coraz rzadziej i w coraz węższych kręgach, przede wszystkim w liturgiiWspółczesne badania coraz częściej podają w wątpliwość, jak uważano przed długi czas, wczesne całkowite wymarcie języka hebrajskiego. Mamy świadectwa używania języka hebrajskiego jako mówionego (jednocześnie z aramejskim) przynajmniej do II w. n.e. Por. J.M. Grintz, Hebrew as the spoken and written language in the last days of the Second Temple, JBL 79 (1960), 32–47., akadyjski wymierał, a greki i perskiego używały tylko elity. Między Iranem a Egiptem w mowie i piśmie większość ludności używała aramejskiego.
Aramejski, jakim posługiwano się na terenie Izraela posiadał swoje dialekty, galilejski oraz judejski. Różnice wynikały z religijnej separacji Żydów i SamarytanGeorge M. Lamsa, Holy Bible from the Ancient Eastern Text, Harper&Row, 1985, s. VIIThe Jewish Encyclopedia, Vol. II.. Językiem aramejskim, ewentualnie hebrajskim, posługiwać się miał Jezus Chrystus i jego uczniowie, opisani w BibliiPor. Jan Joosten, Aramaic or Hebrew behind the Greek Gospels?; H. Birkeland, The Language of Jesus, (Oslo 1954). Według Wrighta nie wyklucza się zarameizowanej ludowej wersji hebrajskiego;