Aleksander Karpiński (ur. 28 maja 1836 w Bychawie, zm. 9 czerwca 1887 w Warszawie) – polski zoolog, profesor Instytutu Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa w Puławach (wówczas nazywanej Nową Aleksandrią).
Życiorys Aleksander Karpiński był synem Leona i Katarzyny z Bełdowskich; po maturze w Lublinie podjął studia na Imperatorskim Uniwersytecie Kijowskim św. Włodzimierza, najpierw na wydziale lekarskim, potem na przyrodniczym, między innymi u rosyjskiego zoologa Karola Kesslera; stopień kandydata nauk przyrodniczych otrzymał w 1862, a w 1866 – magistra zoologii w oparciu o pracę dotyczącą badań porównawczych czaszek ryb karpiowatych ściśle związaną z wydaną przezeń w Kijowie już w roku 1862 pracą Krótka charakterystyka ryb z rodziny karpiowatych.
Po studiach podjął pracę w Warszawie, gdzie był nauczycielem w progimnazjum, a także w latach 1868–1869 wykładowcą zoologii i anatomii porównawczej w Szkole Weterynaryjnej. W 1869 przeniósł się z Warszawy do Nowej Aleksandrii, gdzie mianowano go docentem w tamtejszym Instytucie Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa. W 1870 uzyskał tam stanowisko profesora zoologii i entomologii stosowanej. Prowadził m. in.