thumb|Wieczna lampka w kościele Mater Dolorosa w Triq San Pawl (Malta) Wieczna lampka – w świątyniach chrześcijańskich, głównie katolickich, „specjalna lampa, oznaczająca i wyrażająca cześć dla obecności Chrystusa”, która ma bez przerwy świecić przed tabernakulum.
Rys historyczny W okresie starożytnym i w pierwszej połowie średniowiecza chrześcijanie nie stosowali lamp do oznaczania czci dla obecności Najświętszego Sakramentu. Funkcję tę spełniały dekoracje, kwiaty, malowane na ścianach wizerunki hostii oraz figury adorujących aniołów ze świecami. Starożytni chrześcijanie nie cenili lamp jako symbolu, bowiem zbyt często były stosowane na cześć różnych bóstw – szczególnie Wenus. Wieczna lampka przed Sanctissimum pojawiła się po raz pierwszy dopiero w XII wieku. „Consuetudines per Bernardum” Bernarda z Cluny zawierało napomnienie, by Ciało Chrystusa nie pozostawało bez światła ani jednej godziny.
W Polsce wieczna lampka pojawiła się po raz pierwszy w Katedrze na Wawelu. Została ufundowana przez biskupa krakowskiego Wincentego Kadłubka po jego powrocie z Soboru laterańskiego IV. Lampka została nabyta przez biskupa za dochód z dwóch, a według innych źródeł, dziewiętnastu wsi.