Uniwersum Metro 2033 () – międzynarodowy projekt literacki zapoczątkowany przez rosyjskiego pisarza Dmitrija Głuchowskiego w 2009 roku z rosyjskim wydawnictwem AST. W Polsce projektem zajmuje się wydawnictwo Insignis Media. Książki serii opisują przygody ludzi na każdym zakątku postapokaliptycznej Ziemi, po wojnie nuklearnej. Największa część historii dzieje się w metrach, gdzie schronili się uciekinierzy podczas III wojny światowej. Po 20 latach nadal pozostają w ukryciu, bez możliwości powrotu na powierzchnię, z powodu panującego tam promieniowania i aktywności agresywnych mutantów. Uniwersum składa się z kilkudziesięciu powieści wydanych w Rosji, i mniejszej ilości w innych krajach. W Polsce dodatkowo wydano cztery zbiory opowiadań napisane przez polskich fanów.
Realia Zgodnie z fabułą książek, 6 lipca 2013 r.Dokładna data podana jest w prologu książki Zwierzęcy gen (autor: Kira Iłarionowa). rozpoczęła się III wojna światowa, która doprowadziła do śmierci większości ludzkiego gatunku poprzez powszechne użycie broni masowego rażenia (głównie nuklearnej i biologicznej). Nawet dwadzieścia lat po wojnie atomowej, na powierzchni obserwuje się wysoki poziom promieniowania radioaktywnego, szczególnie w okolicach zniszczonych miast.