Wasilij Aleksandrowicz Archipow ( ; ur. 30 stycznia 1926 w Zworkowie, zm. 19 sierpnia 1998 w Żeleznodorożnym) – radziecki wiceadmirał, który jako jedyny zaprotestował przeciwko ewentualnemu nuklearnemu atakowi z okrętu B-59 podczas kryzysu kubańskiego.
Życiorys Archipow urodził się w 1926 roku w niewielkiej miejscowości Zworkowo w obwodzie moskiewskim. Walczył w wojnie radziecko-japońskiej, po której został wysłany na kursy oficerskie. Zakończył edukację w 1947 roku i rozpoczął służbę na okrętach podwodnych.
Kryzys kubański 1 października 1962 roku okręt B-59 wypłynął z bazy na Półwyspie Kolskim i skierował się w rejon Karaibów. W misji brały udział jeszcze 3 jednostki tego samego typu B-4, B-36 I B-130. Okręty działały w ramach operacji „Anadyr”. Celem misji było wsparcie dostawy broni oraz założenie na Kubie radzieckiej bazy okrętów podwodnych. Wasilij Archipow był dowódcą flotylli na pokładzie B-59. Okręt przepłynął północny Atlantyk i zbliżył się do wybrzeży Kuby. Po namierzeniu B-59 przez amerykański niszczyciel „Cony” amerykańskie okręty podpłynęły do sowieckiej jednostki i rozpoczęły atak trwający ponad 4 godziny. W okręcie podwodnym wzrosła temperatura, zaczęło brakować tlenu, a akumulatory były prawie całkowicie wyczerpane.