mały|Tablica pamiątkowa ze zdjęciem Michaela Kollendera (druga od prawej) w pobliżu miejsca podjęcia próby ucieczki przy murze berlińskim. Michael Kollender (ur. 19 lutego 1945 na Śląsku; zm. 25 kwietnia 1966 w Berlinie) – żołnierz NVA zastrzelony podczas dezercji mającej na celu ucieczkę do Berlina Zachodniego i zaliczany niniejszym do ofiar śmiertelnych Muru Berlińskiego.
Życiorys i okoliczności śmierci Wraz z trójką młodszego rodzeństwa Kollender dorastał w saksońskim Oberlungwitz. Przed powołaniem do służby wojskowej w listopadzie 1965 r. pracował jako traktorzysta w znajdującej się w jednej z sąsiednich miejscowości bazie maszyn. Podczas służby w NVA odbywał szkolenie jako kanonier w przeciwlotniczym pułku artylerii rakietowej. W opinii przełożonych uchodził za krytycznie nastawionego do systemu i otwarcie nosił się z zamiarem ucieczkiMartin Ahrends/Udo Baron/Hans-Hermann Hertle: Michael Kollender na stronie www.berliner-mauer-gedenkstaette.de (niem.).