Wschodni lub ekawski wariant sztokawskiego, którym mówi się na prawie całym obszarze Serbii i na wschodnich krańcach Chorwacji, oddaje prasłowiański dźwięk *ě (jać) poprzez e. Zachodni lub (i)jekawski wariant oddaje *ě poprzez je lub ije. Mówi się nim w Chorwacji, Bośni i Czarnogórze oraz w niektórych rejonach zachodniej Serbii. Ponadto istnieje wariant ikawski, w którym *ě reprezentowane jest współcześnie przez i. Na przykład: Pochodzenie Ekawski Ikawski Ijekawskivrěme vreme vrime vrijemelěp lep lip lijepděvojka devojka divojka djevojkavěran veran viran vjeranselo selo selo selotrěbati trebati tribati trebatigrějati grejati grijati grijati Pierwsze dwa przykłady dotyczą długiej samogłoski „jać” (ě), a trzeci i czwarty – krótkiej.
Dialekt kajkawski jest rozpowszechniony w północnej Chorwacji. Słowu „co” odpowiada kaj. Cechuje go wiele podobieństw do wschodnich dialektów słoweńskich, nie posiada jednak liczby podwójnej. Jać oddawana jest jako e.
Dialektem czakawskim mówi się w zachodniej Chorwacji, głównie na Istrii, w Kwarnerze i Dalmacji. Słowu „co” odpowiada ča.