thumb|240px|Matka Boża z Pilar (1771–1774) thumb|240px|Szkic przygotowawczy we włoskim szkicowniku Goi, strona 135 Śmierć świętego Franciszka Ksawerego (hiszp. Muerte de san Francisco Javier lub Muerte de san Antonio Abad) – obraz olejny hiszpańskiego malarza Francisca Goi (1746–1828). Dzieło o tematyce religijnej stanowi parę z Matką Bożą z Pilar. Oba obrazy o niewielkich rozmiarach Goya namalował dla swojej rodziny.

Okoliczności powstania Śmierć Franciszka Ksawerego oraz Matka Boża z Pilar powstały w tym samym czasie, świadczą o tym m.in. rysunki przygotowawcze na sąsiednich stronach we włoskim szkicowniku Goi. Malarz namalował je dla swoich rodziców po powrocie z Włoch. Kult św. Franciszka Ksawerego miał szczególne znaczenie dla krewnych malarza, był kontynuowany mimo wygnania jezuitów z Hiszpanii w 1767. Potwierdza to częste nadawanie imion Francisco i Francisca w jego rodzinie. Goya został ochrzczony jako Francisco José (Franciszek Józef), sam również kontynuował tradycję, nadając swojemu synowi imiona Francisco Javier (Franciszek Ksawery).