dyscyplinarne, to innym osobom i placówkom może wydawać tylko zalecenia." (Żałoba narodowa: co trzeba, co wypada).

Okresy żałoby narodowej Czasy zaborów Pierwszą żałobę narodową w okresie zaborów ogłoszono z polecenia cara Mikołaja I po śmierci Józefa Zajączka. Trwała ona 3 dni od 25 do 27 września 1826 roku i obowiązywała wszystkich urzędników.

Po raz drugi w okresie zaborów żałoba narodowa ogłoszona została przez Kościół katolicki po serii krwawo stłumionych demonstracji 1861 roku. Obchodzenie żałoby narodowej charakteryzowało noszenie czarnych sukien na krynolinach przez kobiety, oraz żałobnej biżuterii m.in. bransoletki przypominające kajdany, klamry przedstawiające dwie ręce w uścisku (symbolizująca połączenie Polski i Litwy), kotwice (symbol nadziei), wygrawerowane portrety Kościuszki. Trwała do 1866 roku.