Gneu Pompeyo Magno u Gneu Pompeu Magno, en latín Gnaeus u Cnaeus Pompeius Magnus, estió un politico y cheneral romano, naixiu lo 29 de setiembre de l'anyo 106 a. C., fillo de Cneu Pompeyo Estrabóny que morió refuchiau en Echipto, an estió asasinau lo 28 de setiembre de l'anyo 48 a. C..

Luitó contra Quinto Sertorio en Hispania en o que se conoixe como as Guerras Sertorianas. Pompeyo fació liga con os bascons y a ciudat de Pompaelo (actual Pamplona) prene o suyo nombre a partir d'a persona de Pompeyo y a la fin d'as Guerras Sertorianas, Pompeyo fundó Lugdunum Convenarum en Comencha. En l'anyo 73 aC mientres Pompeyo yera en Hispania esclató en Italia a revuelta d'Espartaco y en l'anyo 71 aC Pompeyo tornó enta Italia mientres Marco Licinio Craso yera esclafando a revuelta d'Espartaco.

Poco tiempo dimpués que Craso redotase decisivament a Espartaco en a Batalla d'o río Silaro Pompeyo capturó 5.000 esclavos rebels que eslampaban Matyszak, The Enemies of Rome p.133; Plutarch, Pompey, 21:2, Crassus 11.7. y s'adchudicó lo exito d'haber rematau de tot con a revuelta y esto lo enemistó con Craso.

Pompeyo intervinió en Orient Meyo y prenió Cherusalem, a on en ixos tiempos en Chudea i heba una guerra civil entre os fariseus, que refirmaban a Hircán II, y os saduceus, que refirmaban a Aristobolo II. Os dos partius ofreixioron diners a Pompeyo por a suya aduya, pero Pompeyo decidió refirmar a Hircán II, per lo que ninvioron un exercito conchunto de romanos y chudieus asitioron Cherusalem por tres meses y a la fin cayó. Aristobolo fue engarcholau y os suyos partidarios se refuchioron en o templo, que fue preso en l'anyo 63 aC, morindo-ie 12.000 chudieus. Pompeyo hi entró en o templo plegando a arribar dica o Sancta Sanctorum.

Estió aliau politico de Chulio César primero y enemigo dimpués. Dimpués que l'exercito de Pompeyo fuese esconfito en a Batalla de Farsalia por l'exercito de Chulio César Pompeyo se refuchió en Echipto, a on fue asasinau.

Pompeyo en fuents aragonesas En o "Liber Regum" en parlan:

En o "Libro d'el Trasoro" dicen:

En "Vidas Semblantes", traducción de Vidas Semblantes de Plutarco, encargada por Chuan Ferrández d'Heredia, s'escribe Pompeo.

En "Historia contra los paganos" lo mencionan como Egneo Pompeyo u simplament como Pompeyo:

Tamién ye mencionau como Pompeyo en a "Cronica d'Espanya" de García de Eugui:

Referencias

Vinclos externos

Categoría:Cónsuls d'a Republica Romana Categoría:106 aC (naixencias) Categoría:48 aC (muertes) Categoría:Politicos asasinaus Categoría:Militars asasinaus