Nelson Rolihlahla Mandela conoixiu a sobén en o suyo país como Madiba Nelson Mandela discharged from South Africa hospital (Umtata, Sudafrica, 18 de chulio de 1918 - Johannesburgo, Gauteng, Sudafrica, 5 d'aviento de 2013) Enciclopèdia.cat - Nelson Mandela. estió un politico sudafricano reconoixu en tot o mundo por a suya esfensa d’os dreitos humanos, y considerau mundialment como o líder d’a luita contra l’apartheid y por a igualdat social. Pasó vintisiet anyos d’a suya vida zarrau en a presón, y en salir escayeixió o primer president d'o suyo país esleito por sufrachio universal.
Dentre os muitos premios, condecoracions y honors recibius por institucions y gubiernos de tot o mundo cal destacar que en 1992 estió galardonau con o Premio Prencipe d'Asturias de Cooperación Internacional y en 1993 con o Premio Nobel d'a Paz todos dos chunto con Frederik Willem de Klerk.Premio Prencipe d'Asturias de Cooperación Internacional 1992.Premio Nobel d'a Paz de 1993.
Biografía Mandela naixió en 1918 d’Umtata, en a provincia de Cabo Oriental de Sudafrica.
Estió o primer avogau negro de Johannesburgo, de conchunta con Olivier Tambo.
L’anyo 1944 entró a formar parte d’o Congreso Nacional Africano (ANC), partiu que luitaba contra l’apartheid, una segregación racial que s’institucionalizó en 1948, cuan o Partiu Nacional plegó en o poder.
En 1952 Mandela estió trigau vicepresdent de l’ANC, y emprendió una campanya de desobediencia civil contra as leis inchustas, que culminó o 6 d’abril de 1952, cuan se commemoraban os 300 anyos d’a fundación de Ciudat d’o Cabo y a plegada d’os primers blancos en Sudafrica. D’os 10.000 manifestants, 8.500 estioron detenius, entre éls, Mandela. Estió condenau a nueu meses de presón y arresto domiciliario, y mientres iste tiempo organiza l’ANC en celulas clandestinas.
En 1955 reapareixió en publico, y l’atro anyo estió deteniu unatra vegada acusau de traición. En 1961 estió absuelto, pero en 1964 estió condenau a cadena perpetua por a vinculación con o brazo militar de l’ANC.
No estió liberau dica 1990. Vintisiet anyos engarcholau en condicions muit duras. Entre iste tiempo, estió fendo-se un simbolo a nivel internacional. Asinas, en salir d’a presón estió eslechiu president de l’ANC, en substitución d’Olivier Tambo. Mandela esfendió a conciliación y negociación con o gubierno, y a renuncia a la violencia a cambio de l’abolición de l’apartheid.
As negociacions pa meter fin a la segregación racial ocurrioron entre 1990 y 1993, y culminoron con as eleccions de 1994, en que Nelson Mandela estió trigau o primer president negro de Sudafrica.
L’anyo 1993, Mandela recibió o premio Nobel d’a Paz, conchuntament con F. de Klerk, zaguer president d’o rechimen segregacionista.
Mandela encabezó un gubierno centrau en a reconciliación entre 1994 y 1999. Mientres ista presidencia, y pa privar a impunidat en as responsabilidaz de l’apartheid, instituyó o Comité pa la Verdat y a Reconciliación, presidiu por Desmond Tutu. Tamién en aquel periodo, concretament o 24 de chunyo de 1995, se realizó a final d’o Mundial de rugby, an que a selección sudafricana, os Springboks, se proclamó campeona d’o mundo en Johannesburgo contra os Ajo Blacks neozelandeses.
A suya ye una historia de luita y dialogo en favor d’a chusticia y a paz, Nelson Mandela se retiró d’a vida publica en 2004, tres anyos dimpués d’haber-le diagnosticau un cáncer de prostata.
O gubierno sudafricano anunció a suya muerte o 6 d'aviento de 2013.
Filmografía A suya figura y vida han inspirau a numerosas cintas de cine y televisión dentres as que cal destacar:
Anyo Títol d'a cinta Director Elenco Atros 1987 Mandela Mandela en Internet Movie Database. Philip Saville Danny Glover, Tam Mpofu y Priscilla Mundawarara 1997 Mandela and de Klerk Mandela and de Klerk en Internet Movie Database. Joseph Sargent Sidney Poitier, Michael Caine y Tina Lifford Goodbye Bafana Goodbye Bafana en Internet Movie Database. Bille August Joseph Fiennes, Dennis Haysbert y Diane Kruger 2009 Invictus Invictus en Internet Movie Database. Clint Eastwood Morgan Freeman, Matt Damon y Tony Kgoroge 2013 Mandela: Long Walk to Freedom Mandela: Long Walk to Freedom en Internet Movie Database. Justin Chadwick Idris Elba, Naomie Harris y Terry Pheto
Referencias
Vinclos Externos https://web.archive.org/web/20160402171912/http://www.arredol.com/sudafrica-anuncia-a-o-mundo-a-muerte-de-nelson-mandela/, en Arredol.
Categoría:Presidents de Sudafrica Categoría:Premio Nobel d'a Paz Categoría:Premio Princesa d'Asturias de Cooperación Internacional Categoría:Doctors honoris causa por a Universidat Complutense de Madrit Categoría:Muertos en Johannesburgo Categoría:1918 (naixencias) Categoría:2013 (muertes)