O manganés ye un elemento quimico de numereo atomico 25 situato en o grupo 7 d'a tabla periodica d'os elementos y se simboliza como Mn.
Caracteristicas prencipals O manganés ye un metal de transición blanco grisenco, parellán a o fierro. Ye un metal duro y muit fráchil, refractario y fácilment oxidable. O manganés metal puet estar ferromagnetico, pero nomás dimpués de fer-le un tractamiento especial.
Os suyos estaus d'oxidación mas comuns son +2, +3, +4, +6 i +7, encara que s'han trobato dende +1 a +7; os compuestos en os que o manganés presenta estau d'oxidación +7 son achents oxidants muit enerchicos. Adintro d'os sistemas biolochicos, o catión Mn+2 compite a sobén con o Mg+2. S'emplega mas que mas aliau con fierro en acers y en atras aliacions.
Aplicacions Ye important ta a fabricación d'acers. O manganés reacciona con o ixufre present formando sulfuro de manganés (MnS), evitando que o ixufre reaccione con o fierro (augmentando a frachilidat y estando mas dificil de forchar); tamién o exceso puet reaccionar con o carbonio dando carburos de manganeso, amillorando as propiedaz mecanicas de l'acero. Amás, o manganés tien propiedaz desoxidants y evita a formación de bombollas. A mayor parti d'o manganés s'emplega ta obtener ferromanganés (contiene un 80% en Mn). Ista aliacions de manganés y fierro s'obtiene por reducción d'o trioxido de difierro (Fe2O3), y o dioxido de manganés, (MnO2). Tamién s'emplega en o silicomanganés, una aliacions con un 60-70% en manganés y un 15-30% en silicio. Puet estar present en atras aliacions, por eixemplo con aluminio. O dioxido de manganés, MnO2, se fa servir como despolarizador en "pilas secas", ditas tamién pilas tipo Leclanché u de sen/carbonio (Zn/C). Tamién se troba en as pilas alcalinas u de sen/dioxido de manganés (Zn/MnO2). O MnO2 tamién s'emplega en a obtención de pinturas y en a descoloración d'o vidre.
Referencias
Vinclos externos
webelements.com - Manganés environmentalchemistry.com - Manganés International Manganese Institute
Categoría:Elementos quimicos Categoría:Metals de transición Categoría:Verenos