200px|thumb|right 150px|thumb|right|O Bractiato de Vadstena d'o sieglo IV, amostrando un caballo, un muixón y una cabeza humana comunament identificato como una forma primeranca de l'Odín escandinavo.

Wōđanaz u Wōđinaz ye o nombre reconstruito en protochermanico d'o dios conoixito como Odín en a mitolochía escandinava, Wōden en anglés antigo, Wotan en alto alemán antigo y Godan en longobardo. O nombre s'ha d'escribir con asterisco indicando que ye una palabra reconstruita sin documentación real.

En a interpretatio romana fue identificato con o dios romano Mercurio. Como dios d'a primera función se creye que desplazó en importancia lo dios Tîwaz (dimpués Tyr) en a mitolochía chermanica (en a que a mitolochía escandinava ye incluita).

Os testimonios son ixemenatos en un ampla aria, cheograficament y temporal. As primeras mencions romanas y a evidencia arqueolochica son mes d'un milenio mes antigas que l'Odín d'a Edda y o folklore medieval tardano.

Wōdanaz ye asociato con cualidaz poeticas u manticas, o suyo nombre ye connectato con o concepto de *wōþuz, "furor poeticus" (furia poetico), y ye por tanto o dios d'os poetas y vidents. Ye un transformista y un sanador, y por tanto dios d'os magos y sangoneras, ye asociato a la cacera salvache, y por tanto a una deidat d'a muerte. Tamién ye un dios d'a guerra y qui traye a victoria.

Os periodos temporals que se pueden distinguir en este personache mitolochico son:

Periodo protochermanico, dende o sieglo II a.C dica o sieglo II, como *Wodanaz u o "Mercurio Chermanico";

Periodo d'as migracions, dende o sieglo III dica o sieglo VII, como Woden, Wodan u en proto-Noruego *Wodinaz; os primers testimonios d'o nombre de Wodan datan d'una misión de gaels cristianos irlandeses u escoceses d'o sieglo VI.

Periodo vikingo, dende o sieglo VIII dica o sieglo XII, como lÓðinn'' escandinavo;

Periodo baixo-medieval y d'a Edat Moderna primerenca, dende o sieglo XIII dica o sieglo XVIII, se troba en o folklore chermanico como o "cazataire maldito" en a cacera salvache;

Periodo moderno, dende 1800 aproximadament, en o romanticismo nostalchico d'os vikingos, en o neopaganismo (odinismo) y en referencias en a cultura popular.

Mencions en fuents aragonesas Trobamos una mención a Godan''' en aragonés medieval gracias a la traducción herediana de "Historia Gentis Langobardorum" de Pavlo Diacono adhibita a o libro "Breviarium ab urbe condita":

Categoría:Dioses chermanicos