Bixa orellana (Linné, 1758) ye un arbolet de a familia de as Bixaceae, propio d'as zonas tropicals d'America. Ye baixet, con fuellas alternas, aovadas y de largos pecíolos, flors royas y ulorosas, y fruito oval y polposo que embolica simients a rienda. Se cría en rechions calients de America. De o suyo fruito, cueto, se fa una bebida merecinal y como refresco.

De a suya simient macerada se fa una sustancia royisca que os indios caribes emplegaban mas d'antes ta tintar-se y parramaquiar-se o cuerpo en rituals ta crosidar a plevida. Mesmo fue emplegada como moneda de cambio como a sal. Hue tamién se gosa emplegar en pintura y en tinturas alimentarias.

En gastronomía en muitos paises de o Caribe como Republica Dominicana, Haití u Venezuela s'emplegar ta tintar a birolla. En a suya composición bi ha fierro, fosforo y calcio, amás de muita vitamina C. Os platos condimentaus con Bixa orellana prenen una tintura sora u narancha y una uloreta dulzona y una miqueta picant.

Platos tipicos que levan esta especia son os pastels en fuella tradicionals en tot o Caribe.

Fitonimia A suya denominación provién d'una palabra d'orichen etimolochico en a luenga caribe, que significaba "royo".

Vinclos externos

Usos medicinal d'a Bija.

Categoría:Bixa Categoría:Especias Categoría:Flora d'America Categoría:Taxons nombraus por Carl Linnaeus