L' ye un árbol espinosu de la familia de les fabacees.
Descripción Árbol espinosu, caducifoliu y hermafrodita, como les demás especies del xéneru na rexón, d'hasta 14 m d'altor y de porte más o menos aparasoláu. Tueru bien definíu, rectu o un pocu trabancosu, d'hasta 1 m de diámetru, con corteza que s'esprende n'escames allargaes. Cañes estendíes bien ramificaes. Escayos en pareyes, rectes. Fueyes alternes, bipinnaes. Inflorescencia axila en capítulos globosos., mariellos o blancu-amarellentaos, solitarios o en pequeños grupos. Mota campanular. Corola tubular-campanular amarellentada. Estambres bien numberosos. El frutu ye una llegume allargada. Granes pardu-corites. Floria a la fin del branu y dacuando tamién pel iviernu.
Distribución y hábitat La especie apaez equí y allá por toa África y suroeste d'Asia. Vive en llanures, rimaes nidies y depresiones del terrén en zones semidesértiques y desérticas de clima non bien estremu. Nos macizos montascosos saḥarianos xube hasta los 2.000 m.
Diversidá Acacia tortilis subsp. heteracantha (Burch.) Brenan 1957
Árbol d'hasta 15 m d'altu, con copa esplanada estensa. Ramines nueves pubescentes. Peciolos y ráquides de les fueyes pubescentes. Vaines 4–9 mm d'anchu, glabros o cuasi, y eglandulares. La subsp. heteracantha presentar nel sur d'Angola, Namibia, Botsuana, Zimbabue, Mozambique, Sudáfrica y Suazilandia. Ross (1979) refier la presencia d'entemedios ocasionales ente la subsp. heteracantha y la subsp. spirocarpa, pero fai notar que la gran mayoría de los especímenes pueden ser allugaos ensin dificultaes nuna o na otra subespecie.
Acacia tortilis (Forssk.) Hayne subsp. raddiana (Savi) Brenan
Vive especialmente n'El Sáḥara y el Sahel, dende l'Atlánticu hasta'l Mediterraneu sureste y el mar Roxu (Exiptu, Sudán, Somalia, Kenia). Nel África del Norte puede aportar a tan abondosu que forma montes más o menos mestos al sur del Anti-Atles que cuando son bien escamplaes configuren una carauterística sabana saḥariana. En Tunicia esiste un históricu monte de Acacia tortilis (Forssk.) Hayne subsp. raddiana (Savi) Brenan en Bou-Hedma, güei Parque Nacional, que la so vexetación acomuñada ye de calter típicamente mediterránea, non saḥariana. Acacia tortilis subsp. spirocarpa (Hochst. ex A.Rich.) Brenan var. spirocarpa
Árbol de 2–21 m d'altor, con copa estrapada estendida. Ramines nueves con pubescencia trupa. Peciolos y ráquides de les fueyes con pubescencia trupa. Vaines 6–13 mm d'anchu, densamente tomentelosas o pubescentes con pelos curtios esvalixaos o curvos, principalmente hasta 0,75 mm de llargu; dacuando son tamién presentes pelos más llargos esvalixaos. Presencia de numberoses glándules acoloratáu escures ente'l pelo y visibles con lente de mano.
La subsp. spirocarpa var. spirocarpa ta acutada al este d'África, atopándose en Sudán, Etiopía, Somalia, Uganda, Kenia, Tanzania, Malawi, Mozambique, Zimbabue y Botsuana. Sobre la presencia de la subsp. spirocarpa en Namibia/suroeste d'África, ver más palantre la var. crinita.
Polo xeneral la var. spirocarpa ye fácilmente reconocible y nun ye bien variable. Sicasí, dellos especímenes en Kew, de Kenia y Tanzania, tienen vaines glandulares, pero con pelos bien esvalixaos, amosando polo tanto los mesmos enclinos de la subsp. heteracantha. Amás, delles muestres de Kenia (Pratt s.n., Pratt K 559) son notables al tener vaines cuasi dereches, nin espiralaes nin retorcigañaes. Ríquese más información sobre esta variación.
Acacia tortilis subsp. spirocarpa var. crinita Chiov. (1916)
Similar a la var. spirocarpa, pero les vaines más o menos revistíes densamente per pelos ablancazaos llongures esperdigaes, de 0,75–3 mm de llargu, amás de pelos más curtios y glándules.
La var. crinita foi topada en Somalia, Kenia y Tanzania. Materia de la subsp. spirocarpa orixinariu de Namibia/suroeste d'África puede posiblemente referise tamién a la var. crinita (ver Ross, 1979).
Dellos especímenes nel Real Xardín Botánicu de Kew, de la R.A. del Yemen (Wood 3090, 3134, 3248) son bien similares a la var. crinita colos sos vaines con pelos densamente esvalixaos, pero les vaines escarecen de glándules. La evidencia ye insuficiente como pa tener una opinión segura, pero ye posible qu'estes muestres sían de la subsp. tortilis amosando los sos pelos llargos sobre les vaines similar a les de la var. crinita, y dellí, posiblemente, otra variedá más de la subsp. tortilis.
Acacia tortilis subsp. tortilisILDIS Legumes of the World
Taxonomía Acacia tortilis describióse por (Forssk.) Hayne y espublizóse en Getreue Darstellung und Beschreibung der in der Arzneykunde Gebräuchlichen Gewächse 10: pl. 31. 1825. Etimoloxía Acacia: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (akakia), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 90-40) pal árbol melecinal A. nilotica nel so llibru De Materia Medica. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (akis, escayos).
tortilis: epítetu llatín que significa "con fueyes retorcigañaes".N'Epítetos Botánicos Variedaes Acacia tortilis subsp. heteracantha (Burch.) Brenan Acacia tortilis subsp. raddiana (Savi) Brenan Acacia tortilis subsp. spirocarpa (A.Rich.) Brenan Sinonimia Mimosa tortilis Forssk. en PlantList
Ver tamién Planta melecinal Fitoterapia Usos melecinales de los raigaños Medicina china tradicional Terminoloxía descriptiva de les plantes Cronoloxía de la botánica Historia de la botánica
Referencies
Bibliografía Nasir, E. & S. I. Ali (eds). 1980-2005. Fl. Pakistan Univ. of Karachi, Karachi. Schatz, G. Y., S. Andriambololonera, Andrianarivelo, M. W. Callmander, Faranirina, P. P. Lowry, P. B. Phillipson, Rabarimanarivo, J. I. Raharilala, Rajaonary, Rakotonirina, R. H. Ramananjanahary, B. Ramandimbisoa, A. Randrianasolo, N Ravololomanana, Z. S. Rogers, C. M. Taylor & G. A. Wahlert. 2011. Catalogue of the Vascular Plants of Madagascar. Monogr. Syst. Bot. Missouri Bot. Gard. 0(0): 0–0.
Enllaces esternos
Categoría:Plantes melecinales tortilis Categoría:Flora d'África Categoría:Plantes descrites en 1825 Categoría:Plantes descrites por Forsskal Categoría:Plantes descrites por Hayne