Bucarest (București en rumanu) ye la capital de Rumanía y, al mesmu tiempu, la ciudá más grande del país, centru industrial y comercial. La primer vez qu'apaez mentada la ciudá ye nun documentu de 1459 y dende 1862 ye la capital del estáu. Nel periodu d'enteguerres la so arquiteutura, elegante y burguesa, valió-y el nomatu de "Pequeña París". Güei, la ciudá, dividida en seis distritos (sectoare) ye un conceyu (municipiu) que nun ta incluyíu en nenguna provincia (județ), anque ta rodiada dafechu pola provincia d'Ilfov.

Xeografía Bucarest ta nel SE del país, ente Ploiești y Giurgiu, a orielles del ríu Dâmbovița, afluente del ríu Danubiu. Amás hai un gran númberu de llagos na redolada de la ciudá, como'l llagu Floreasca, el llagu Tei o'l llagu Colentina, mesmo nel centru de la ciudá hai un llagu, el llagu Cișmigiu. Esti llagu, antiguu trampal na ciudá medieval, ta redoláu pol Xardín Cișmigiu, inauguráu nel 1847 según planos del arquiteutu alemán F.W. Meyer.

Historia

Diz la lleenda que Bucarest foi fundada por un pregueru de nome Bucur (allegre). Paez más probable de toes toes que fuera fundada por Mircea'l Vieyu (Mircea cel Bătrân) a finales del sieglu XIV.

El primer testimoniu documental apaez nun acta emitida por Vlad Țepeș. Nesa dómina la ciudá xugaba un papel estratéxicu na vixilancia del camín que xunía Târgșor y Giurgiu, ésta última sede d'una guarnición otomana.

En 1659, baxo'l reináu de Gheorghe Ghica, Bucarest conviértese na capital de Valaquia (Valahia o Țara Românească, "País rumanu"), y entama la so modernización: empiédrense les cais, fúndase la primer universidá y constrúise'l Palaciu Mogoșoaiei (Constantin Brâncoveanu), edificiu nel que güei s'atopa'l Muséu d'Arte Feudal Brâncoveanu. Darréu Bucarest espoxiga dende'l puntu de vista económicu: crez el númberu d'artesanos y la población en xeneral. En 1798 había 30.030 habitantes, y pa 1831 yá yeren más del doble.

thumb|L'Ateneul Român.

Adulces va apaeciendo tou un riestru d'instituciones y servicios públicos: el Teatru Nacional, el Xardin Cișmigiu, el Campusantu Șerban Vodă, la Sociedá Académica de Bucarest, la Sociedá Filarmónica de Bucarest, la Universidá de Bucarest, la Estación del Norte, el Diariu Universul, el Bancu Nacional de Rumanía, etc.

Feches destacaes 1459: Primer mención de Bucarest 1465: El príncipe Radu'l Guapu (Radu cel Frumos) escueye Bucarest como residencia real. 1659: Gheorghe Ghica establez ehí la capital. 1808: Abre la "Posada de Manuc" (Hanul lui Manuc), llugar onde diba roblase, en 1812, el Tratáu de Bucarest, ente Rusia y Turquía 1852: Inaugúrase'l Teatru Nacional "I. L. Caragiale" 1872: Primer llinia de tranvía. 1894: Primer tranvía llétricu. 1922: Constrúise con madera l'Arcu'l Trunfu 1928: Entamen les emisiones de la Sociedá Rumana de Radiodifusión 1929: Desaníciase la cabera llinia de tranvía a caballos 1935 Reconstrúise con granitu l'Arcu'l Trunfu 1936: El sociólogu Dimitrie Gusti abre'l Muséu del Pueblu (Muzeul Satului), ún de los primeros museos etnográficos del mundu. 1944, 4 abril: los Aliaos bombardien la ciudá. 1948: L'Aeropuertu Băneasa entama les sos actividaes 1954: Abre la Opera Rumana 1956, 31 avientu: Na nuechevieya difúndese la primer emisión televisiva del país. 1970: L'Aeropuertu d'Otopeni empicipia les actividaes 1977, 4 marzu: Un seísmu de 7,2 na escala Richter esfarrapa la mayor parte del cascu antiguu de Bucarest 1979: Inaugúrase la primer llinia de metro 1981 - 1988: Constrúise la Casa'l Pueblu de Bucarest (Casa Poporului), el segundu mayor edificiu del mundu. Pa construyilu, baltáronse edificios nuna superficie equivalente a la de la ciudá de Venecia

Evolución demográfico 1798: 30.030 1831: 60.587 1877: 177.302 1930: 639.040 1956: 1.236.905 1964: 1.372.130 1998: 2.029.899 2002: 1.921.753 2005: 1.929.615

Cadarma confesional

1.850.414 ortodoxos (96,05%), 23.450 católicos romanos (1,21%), 9.488 musulmanes (0,49%), 7.558 católicos griegos (0,39%), 5.452 pentecostales, 4.381 adventistes

Minoríes

Comunidá xudía Antaño yera la comunidá más numberosa. En 1930 vivíen en Bucarest 69.885 xudíos, que representaben el 10,93% de la población. Los fechos de la Segunda Guerra Mundial, y darréu les migraciones pa Israel llevaron a la desapaición de la comunidá xudía de Bucarest. Sicasí sigue funcionando un Teatru Hebréu estatal.

Comunidá húngara Nel añu 1930 vivíen en Bucarest 24.052 húngaros, el 3,76% de la población. Nel añu 2002 la población ye de 5.834 maxares, namás el 0,3% del total. Publícase en Bucarest el periódicu n'húngaru de tirada nacional Új Magyar Szó

Otres comunidaes Hai en Bucarest delles minoríes más: armenios, griegos, turcos y ucraínos, con presencia antigua na ciudá.

Universidaes

Academia de Studii Economice Universitatea din București Universitatea de Medicină și Farmacie "Carol Davila" din București Universitatea de Științe Agronomice și Medicină Veterinară din București Universitatea Politehnica București Universitatea Româno-Americană Universitatea Tehnică de Construcții București

Equipos deportivos

Fúbol FC Rapid FC Steaua FC Dinamo FC Național Sportul Studențesc

Baloncestu Dinamo Erbasu Rapid Isover

Bibliografía

(del artículu rumanu)

Nicolae Iorga, Istoria Bucureștilor, 1940 C.Bacalbașa, Bucureștii de altădată, 1935 G.Ionnescu-Gion, Istoria Bucureștilor, 1899 George D.Florescu, Din vechiul București, 1935 George Potra, Din Bucureștii de altădată, 1981

Referencies

Enllaces esternos

Conceyu de Bucarest

Categoría:Llocalidaes de Rumanía Categoría:Wikipedia:Páxines con enllaces interllingüísticos