Theodor Seuss Geisel foi un escritor y caricaturista d'Estaos Xuníos, conocíu polos sos llibros infantiles escritos sol so seudónimu, Dr. Seuss. Publicó más de 60 llibros para neños, que de cutiu se caractericen polos sos personaxes imaxinativos, rimas y l'usu frecuente del contador de trisílabas.
Dr. Seuss escribió llibros tan populares como Hop on Pop, ¡Cómo'l Grinch robó la Navidá! (How The Grinch Stole Christmas), que tien como personaxe principal al Grinch, El Lorax (The Lorax) y El gatu nel sombreru –tamién conocíu como El gatu garabato (The Cat in the Hat) y el gatu ensombrerado. Usando cuentos y imagen surrealistes, les obres de Seuss espierten la imaxinación de los llectores al empar que traten temes esenciales como'l deterioru del mediu ambiente o l'alquisición de la mesma identidá. El constante xuegu de pallabres convierte los sos testos n'obres cuasi intraducibles.
Nel añu 1984 recibió una mención especial del premiu Pulitzer, pola so contribución a la lliteratura infantil.
Biografía Theodor Seuss Geisel nació'l 2 de marzu de 1904 en Springfield (Massachusetts), fíu de Henrietta Seuss y Theodor P. Geisel. Tuvo dos hermanes. El so padre yera superintendente de parques y encargábase del Forest Park, en Springfield, un parque enorme qu'incluyía dientro de les sos llendes un zoolóxicu y taba allugáu a trés cuadres d'una llibrería. Yera miembru d'una familia emigrante d'Alemaña polo que'l nome Seuss pronunciar en realidá “zoiz”, sicasí n'Estaos Xuníos popularizaron la pronunciación “seus” y ye la pronunciación aceptada cuasi universalmente al referise al nome d'esti escritor.
Allegó a la Universidá de Darthmouth,Minear (1999), p. 9. onde se xunió al diariu de la universidá y llegó a ocupar el cargu d'editor en xefe. Sicasí, cuando les autoridaes de la institución afayaron una fiesta clandestina entamada por Theodor mientres un periodu de llei seca, decidieron que'l mozu Geisel tenía d'arrenunciar a toles sos actividaes extracurriculares. Al trate quitáu del so puestu como editor buscó la forma de siguir participando na redaición del diariu de la so universidá, el Darthmouth Jack-O-Lantern, asina qu'empezó a roblar los sos testos como “Seuss”. Entró depués a la Universidá Lincoln, en Oxford, Inglaterra, buscando un doctoráu en lliteratura. En Oxford conoció a Helen Palmer Geisel, con quien se casó en 1927. Acabó tornando a Estaos Xuníos ensin llograr el títulu. El “Dr.” del so seudónimu ye un homenaxe a los deseos del so padre, que naguaba por qu'él llograra un doctoráu en Oxford. Mientres una difícil enfermedá la esposa suicidóse'l 23 d'ochobre de 1967. Seuss casóse l'añu siguiente con Audrey Stone Dimond. Dr. Seuss finó depués de dellos años d'enfermedá en La Jolla, California, el 24 de setiembre de 1991. Nel 2002 el Xardín Nacional d'Escultures del Dr. Seuss foi inauguráu na so ciudá natal, Springfield, Massachusetts y tien delles estatues de Dr. Seuss y de munchos de los sos personaxes. A pesar de dedicar gran parte de la so vida a escribir llibros pa neños, el Dr. Seuss nunca tuvo fíos.
Obra Primeros años Empezó a unviar artículos humorísticos a medios escritos como Judge, The Saturday Evening Post, Life', Vanity Fair y Liberty. Amás goció de fama nacional gracies a una serie d'anuncios publicitarios que creó pal insecticida Flit. Geisel caltúvose económicamente a él y a la so esposa mientres la Gran Depresión faciendo dibuxos publicitarios para General Electric, NBC y otres compañíes. Tamién realizó'l guión y los dibuxos d'una caricatura de curtia vida llamada Hejji, en 1935.
Primer llibru infantil En 1937, mientres Seuss tornaba d'Europa nun viaxe marítimu, el ritmu del motor del barcu inspiró'l poema que se convirtió depués nel so primer llibru, Y pensar que lo vi por callar Porvenir (And to Think That I Saw It on Mulberry Street). Seuss escribió tres libros infantiles más primero qu'empezara la Segunda Guerra Mundial, dos de los cualos atópense redactaos en prosa, cosa atípica nos testos de Seuss.
Segunda Guerra Mundial Al empezar la Segunda Guerra Mundial, Dr. Seuss inclinar poles caricatures de temática política, y dibuxó más de 400 tires en dos años como caricaturista editorial pal PM,Richard H. Minear, Dr. Seuss va a la guerra: les caricatures de la Segunda Guerra Mundial de Theodor Seuss Geisel p. 16. ISBN 1-56584-704-0 un periódicu izquierdista de Nueva York. Estes caricatures depués publicaes nel llibru Dr. Seuss va a la Guerra oponer a Hitler y Mussolini y yeren d'altu conteníu crítico. Otres caricatures criticaben el racismu ante los xudíos y negros y a los efeutos nocivos del racismu en tiempos de guerra. Les sos caricatures sofitaben al Presidente Roosevelt y el so manexu de la guerra, y atacaben frecuentemente al congresu, a la prensa y a otros poles crítiques a Roosevelt, poles crítiques ante l'ayuda a la Xunión Soviética, la investigación de los sospechosos de comunismu y demás ofienses que consideraba contribuyíen a la desunión del país.
En 1942, Dr. Seuss dirixó les sos enerxíes al sofitu direutu a los esfuercios de los Estaos Xuníos ante la guerra. Primero trabayó dibuxando Pósters pal Departamentu de l'Ayalga y la Xunta de Producción de Guerra. Depués, en 1943, xunir a les Fuercies Armaes y foi comandante del Departamentu d'Animación de la Primer Unidá de Películes de les Fuercies Armaes de los Estaos Xuníos. Ellí escribió curtiumetraxes qu'incluyíen El to trabayu n'Alemaña, una película de 1945 sobre la paz na Europa posterior a la guerra, Diseñu pa Muerte, un estudiu de la cultura xaponesa que ganó un premiu de l'Academia a Meyor Documental en 1947, y el Soldáu Snafu, una serie de curtiumetraxes sobre l'entrenamientu de l'armada. Mientres formó parte de les Fuercies Armaes premiar cola Lexón del Méritu. Otres películes de corte non militar realizaes por Seuss na dómina tamién tuvieron gran acoyida. Gerald Mc Boing Boing llevóse'l premiu de l'Academia al meyor curtiu animáu nel añu de 1950.
Obres más famoses Dempués de la Guerra'l Dr. Seuss y la so esposa camudar a La Jolla, California. Tornó a trabayar en llibros infantiles y escribió lo que munchos consideren los sos meyores trabayos, incluyendo títulos como: If I ran the Zoo (Si yo dirixera'l Zoolóxicu, 1950), Scrambled Eggs Super! (¡Súper güevos revueltos! 1953), On Beyond Zebra! (¡Más allá cebra! 1955), If I ran the Circus (Si yo dirixera'l circu, 1956) y How the Grinch Stole Christmas! ( ¡Cómo El Grinch robó la Navidá!, 1957).
Coles mesmes, asocedió daqué qu'influyó enforma'l trabayu de Seuss: en mayu de 1954, la revista Life publicó un reportaxe sobre les dificultaes que teníen los neños de les escueles pa lleer correutamente porque los sos llibros yeren aburríos. El publicista de Seuss creó una llista de 400 pallabres que consideraba importantes y pidió-y a Dr. Seuss que la amenorgara a 250 pallabres y qu'escribiera un llibru usando namái estes. Nueve meses dempués, Seuss, utilizando 220 de les pallabres que-y fueron daes completó El gatu nel sombreru (The Cat in the Hat). El llibru caltuvo los dibuxos carauterísticos de Seuss, la rima y tol poder imaxinativo de los trabayos anteriores, gracies a la simplicidá del so léxicu podía ser esfrutáu por llectores principiantes.
Esiste'l rumor de qu'en 1960, Bennett Cerf apostó-y 50 dólares a que nun podría escribir un llibru usando solu cincuenta pallabres. El resultáu de tal apueste ye supuestamente Green Eggs and Ham (Güevos verdes con xamón). El rumor indica amás que Cerf nunca lu pagó lo alcordao, pero esto nun foi comprobáu.
Obres p'adultos Escribió tamién p'adultos usando'l mesmu estilu de rimas y dibuxos, tales fueron: The Seven Lady Godivas: The True Facts Concerning History's Barest Family (Los siete Lady Godivas: los fechos reales tocantes a la historia de la familia más desnuda); Oh, The Places You'll Go! (¡Ah, los llugares a los que vas dir!); y You're Only Old Once (Solo yese vieyu una vegada).
Sílabes métriques Dr. Seuss escribió la mayoría de los sos llibros en forma de rimas, la teoría métrica qu'utilizaba consistía de cuatro unidaes rítmiques, estilu similar al de Lord Byron y otros grandes poetes. Estos versos y el so interesante ritmu son apreciables namái nel idioma orixinal inglés, anque se realizaron traducciones qu'intenten caltener l'estilu en versu del autor.
Dibuxos Los primeros trabayos de Seuss de cutiu emplegaben la solombra y testura de los trazos a llapiceru o d'acuareles, pero nos llibros infantiles del periodu de posguerra emplegaba xeneralmente trazos fechos a base de pluma y tinta, de normal solo usaba blancu y negru pa los sos dibuxos, dacuando unu o dos colores extra. Los sos llibros más tardíos como El Lorax, tuvieron más colores.
Les figures de Seuss son de cutiu arrondaes y de costazos daqué cayíos. Tamién cuasi tolos edificios o aparatos mecánicos que dibuxó Dr. Seuss evitaben les llinies rectes, nenguna caricatura tien una sola llinia recta a pesar de que dichu oxetu tenga pieces rectes na realidá. Seuss esfrutaba dibuxar oxetos bien ellaboraos arquitectónicamente, la so amplia gama de palacios, ramples, plataformes y escaleres llétriques tán ente les más recordaes de les sos creaciones. Tamién cabo destacar que toles creaciones del Dr. Seuss tienen la parte inferior de la ñariz bien allargada.
Adautaciones Mientres la mayor parte de la so carrera refugar a que los sos personaxes tuvieren vida fuera de los llibros. Sicasí, dexó la creación de dellos dibuxos animaos, un arte nel cual yá tenía daqué d'experiencia gracies les sos producciones mientres la Segunda Guerra Mundial.
La primer adautación de los sos dibuxos foi Horton Hatches the Egg (Horton guara'l güevu) en 1942, foi animada por Warner Brothers, el mesmu estudiu col que trabayó al faer Soldáu Snafu y dirixíu por Robert Clampett, Horton foi presentáu como parte de los Looney Tunes ya incluyía una serie de chancies que nun taben na versión orixinal de la historia.
En 1959, autorizó a Revell una conocida empresa de modelos de plásticu pa faer una serie de "animales" que se quebraben asina en llugar de ser pegaes podríen ser montaes, desmontaes y montaes de nuevu. La serie llamóse El Zoolóxicu del Dr. Seuss ("Dr. Seuss Zoo") ya incluyó a Gowdy the Dowdy Grackle, Norval the Bashful Blinket, Tingo the Noodle Topped Stroodle and Roscoe the Many Footed Lion. Les partes básiques del cuerpu son les mesmes y toes yeren intercambiables, polo que foi posible pa los neños de combinar partes de distintos calteres en formes esencialmente ilimitáu na creación de los sos propios personaxes animales (la venta de Gowdy, Norval y Tingo podía ser xuntos nun Set de regalu, según tamién en forma individual). Revell tamién fixo una pegamento convencional xunto al "kit de primerizos" d'El gatu nel sombreru.
En 1966 Seuss autorizó al eminente caricaturista Chuck Jones, el so amigu y antiguu colega de guerra a faer una versión animada de ¡Cómo El Grinch robó la Navidá!. Dr. Seuss apaez nos creitos como Ted Geisel, coproductor. Esta caricatura foi bien fiel a la versión orixinal y ye considerada un clásicu hasta los nuesos díes, ye parte del catálogu de películes navidiegues que s'amuesen cada añu en televisión.
De 1971 a 1982, el Dr. Seuss escribió siete especiales de televisión, que fueron producíos por Enterprises DePatie-Freleng y al aire en CBS: El gatu (1971), El Lorax (1972), Dr. Seuss on the Loose (1973), The Hoober-Bloob Highway (1975), Halloween is Grinch Night (Nueche Grinch) (1977), Pontoffel Pock, Where Are You? (1980), The Grinch Grinches (1982). Dellos d'estos especiales fueron nomaos y ganó dellos premios Emmy.