James Naismith foi profesor d'educación física, entrenador y capellán castrense. Inventó'l deporte del baloncestu en 1891 y tamién se-y atribúi l'usu del primer cascu de jolf. Escribió les regles orixinales del baloncestu, fundó'l programa de baloncestu de la Universidá de Kansas y, mientres la so vida, pudo ver el baloncestu adoptáu como un deporte de demostración nos xuegos olímpicos de Saint Louis en 1904, y como deporte oficial nos Xuegos Olímpicos de Berlín 1936
Nacíu en Canadá, estudió educación física en Montreal antes de camudase a los Estaos Xuníos. Ellí, mientres trabayaba na Asociación Cristiana de Jóvenes (YMCA) de Springfield (Massachusetts), desenvolvió'l baloncestu a finales de 1891. Tamién estudió Medicina en Denver, llogrando'l so títulu en 1898. Esi mesmu añu empezó a trabayar na Universidá de Kansas. Tres casi venti años como profesor y entrenador de baloncestu a tiempu parcial mientres los años iniciales d'esti deporte, foi nomáu direutor de los Kansas Jayhawks en 1919. Se nacionalizó d'Estaos Xuníos en 1925.
Les contribuciones de Naismith al baloncestu valiéron-y numberosos homenaxes póstumos, tales como pertenecer al Salón de la Fama del baloncestu canadianu, al Salón de la Fama olímpicu canadianu, al de deportes canadianu, al de lleendes del deporte d'Ontario, al de deportes d'Ottawa, al de deporte de la Universidá McGill, al de deportes del Estáu de Kansas y al Salón de la Fama de la FIBA. El Naismith Memorial Basketball Hall of Fame de Springfield llámase asina nel so honor.
Naismith tamién foi capellán militar de la Guardia Nacional nel primer reximientu d'infantería de Kansas. Enseñaba baloncestu a los soldaos como un mediu pa controlar el so escesu d'enerxía. Los sos esfuercios ayudaron a amontar la moral de la tropa y a menguar el númberu de sanciones disciplinaries.
Familia ya infancia thumb|left|Estatua de James «Jim» Naismith, obra de Elden Tefft, inaugurada n'el so pueblu natal el 23 de xunetu de 2011. Naismith nació en 1861 nel pueblu canadianu d'Almonte, anguaño parte de Mississippi Mills, na provincia d'Ontario. El so padre, John Naismith, emigrara dende Escocia a Canadá con 14 años y vivió hasta los 18 na granxa del so tíu. En trabayando d'aprendiz de carpinteru mientres tou un añu pol salariu d'un dólar, independizóse como contratista de la construcción y, más tarde, acomuñóse con Robert Young. En 1858, casóse con Margaret, hermana del so sociu, y construyó'l futuru llar de la so familia nuna pequeña parcela de terrén que-yos regaló'l so suegru. El 6 de payares d'esi añu, Margaret dio a lluz a Annie, James nació esautamente trés años dempués y Robert vieno a esti mundu en 1866. Bien llueu, sicasí, los trés hermanos quedaron güérfanos, pos en 1870 los padres finaron de fiebres tifoidees y fueron vivir cola so güela materna y el so tíu Peter Young, inda solteru.
El so nuevu llar taba a metá de camín ente Bennie's Corner, onde recibió la so educación primaria, y Almonte, onde empezó la so enseñanza secundaria. La distancia dende la so casa yera aproximadamente la mesma, unos cuatro quilómetros que percorría a cuerpu, pero en sentíos opuestos.
Amás d'asistir al colexu y ayudar al so tíu nes xeres del campu, el so ociu infantil dedicar a los xuegos habituales de la dómina. Unu de los sos favoritos, el llamáu Duck on a Rock, aunía puntería, velocidá, fomentaba la collaboración ente los miembros d'un equipu y evitaba la violencia derivada de pataes, placajes y puñaes que se producíen n'otros.
L'oxetivu del xuegu consistía en baltar una pequeña piedra, llamada duck o drake, asitiada sobre otra más grande o sobre un tocón a poca distancia del suelu (rock). Un xugador, llamáu guardián, topábase al llau del oxetivu y yera el responsable de la piedra que tenía de ser baltada. El restu de los xugadores alliniar a una distancia averada de cinco metros y refundiaba les sos piedres, ún per ún, intentando baltar la del guardián. Si nun lu consiguíen, lo qu'asocedía la mayoría de les vegaes, teníen de correr pa recuperar la so piedra, momentu que podía ser aprovecháu pol guardián pa prindalos ya intercambiar el so puestu col xugador fechu prisioneru. Si un xugador llograba l'oxetivu, el guardián, antes de poder prindar a naide, tenía de recuperar la so piedra y volvela a asitiar enriba de la plataforma, lo que concedía un tiempu de ventaya al restu de xugadores pa poder recoyer les sos piedres y volver a la zona segura, la so llinia de llanzamientu. Col tiempu, los xugadores repararon qu'un tiru direutu, si nun atinaba na diana, obligába-yos a percorrer una distancia mayor pa recuperala, concediendo al guardián más probabilidaes de prindalos. Un llanzamientu parabólicu evitaba dichu inconveniente y otorgába-yos la posibilidá de recuperar la so piedra y volver a la zona segura enzancando la xera del guardián. Les carauterístiques d'esti xuegu infantil tuvieron una influencia decisiva en Naismith a la de configurar les regles del nuevu deporte del baloncestu.
Mocedá, educación secundaria y universitaria thumb|Edificiu de la Facultá d'Artes de la Universidá McGill escontra 1875. Ellí graduóse James Naismith en 1886. Naismith abandonó l'institutu mientres el so segundu añu pa trabayar a tiempu completu na granxa y como lleñador nos iviernos, cuando había menos trabayu en casa, ya inclusive trató d'apuntase na Policía Montada del Noroeste, anque foi refugáu por ser demasiáu nuevu. Finalmente, influyíu pol so tíu, retomó los estudios a los 19 años, edá a la que la mayoría de los mozos yá terminara la educación secundaria. Un problema añadíu foi que la direición del institutu obligó-y a repitir el primer cursu que yá tenía aprobáu, polo que tuvo dir a clase con mozos de 14 años. Sicasí, gracies a la so tenacidá y esfuerciu consiguió aprobar los cuatros cursos en dos años.
Esi mesmu añu de 1883 superó les pruebes d'ingresu na Universidá McGill. El so tíu ufiertó-y pagar los sos estudios y los sos gastos mientres l'iviernu en cuenta de que dedicara los branos a trabayar pa él na granxa. Na seronda instalóse en Montreal.
Naismith decidiera realizar estudios relixosos que-y capacitaren pa ser sacerdote, pero antes d'aportar a la Escuela de Teoloxía tenía de llograr un títulu de grau (bachelor's degree). Foi mientres esos años en Montreal nos que conoció la educación física al traviés de Frederick Barnjum, direutor del programa atléticu de McGill y figura llexendaria del deporte universitariu canadianu. Naismith dedicar con notable ésitu a tou tipu d'actividaes deportives, destacando en fútbol canadianu, lacrosse, fútbol, ximnasia y boxéu. En dos causes recibió la medaya Wickstead como reconocencia al meyor atleta de la Universidá.
Mientres les vacaciones de Navidá de 1884 Naismith vivió otra traxedia familiar. El so hermanu Robert, Robbie, de dieciocho años d'edá daquella, careció'l día de Nuechevieya y chóse con un espantible dolor de estomágo. A la mañana siguiente, Robbie morrió d'apendicitis.
Teoloxía y educación física thumb|Apuesta d'un partíu de ḥoquei sobre xelu na Universidá McGill en 1884. Al fondu, la Escuela de Teoloxía (i), el muséu Redpath (c) y la Facultá d'Artes (d). El 30 d'abril de 1887, Naismith recibió'l so títulu de Bachelor of Arts gracies al cual pudo matriculase nel Presbyterian College, adscritu a la Universidá McGill. Amás d'empezar los sos estudios sacerdotales, esi mesmu añu llogró una plaza d'instructor de ximnasia a tiempu parcial y aína convirtióse nún de los profesores d'atletismu más reputaos de la Universidá. En 1890 morrió Frederick Barnjum y ufiertóse-y la so plaza de direutor d'educación física, trabayó que desempeñu hasta 1891 y pal que designó como'l so asistente a Robert Tait McKenzie, el so amigu de la infancia. La dedicación y l'esfuerciu que prodigaba nes sos xeres y aficiones deportives nun constituyíen una torga pa rematar con ésitu los sos estudios nel seminariu: El mesmu añu qu'ocupó'l puestu de Barnjum terminó'l cursu como segundu de la so clase, lo que-y supunxo como compensa una beca de cincuenta dólares. Sicasí, tantu los sos profesores como los sos familiares consideraben desaveniente pa un futuru clérigu la so afición escomanada al atletismu.
Meditó enforma la so decisión y pidió conseyu a familiares, amigos y profesores. Terminó los sos estudios de teoloxía y llogró el so grau'l 18 d'abril de 1890. Cumplíu dichu requisitu yá podía aspirar a ser nomáu pastor d'una comunidá. Sicasí, dedicó los meses de branu a visitar dellos centros de la YMCA en Canadá y Estaos Xuníos y terminó'l so periplu siendo contratáu como profesor d'educación física nel centru que dicha asociación tenía en Springfield (Massachusetts), onde realizó tamién una maestría. Finalmente, decidió que, si'l so oxetivu na vida diba consistir en procurar una meyor educación pa los mozos, el so trabayu podría ser más efectivu y algamar a un mayor númberu de persones dedicándose a la educación física que siendo pregueru d'una parroquia.
Springfield: ¿el primer cascu de fútbol americanu? thumb|Amos Alonzo Stagg (primeru pela esquierda) colos sos compañeros del equipu de fútbol de Yale en 1888 Luther Gulick, el direutor del departamentu d'educación física de la International YMCA Training School, na actualidá Springfield College, causó-y dende'l so primer entrevista una prestosa impresión. Ellí coincidió tamién con una de les figures históriques del fútbol d'Estaos Xuníos, Amos Alonzo Stagg. Yeren casi de la mesma edá, llevábense apenes seis meses de diferencia, dambos habíense graduáu en teoloxía y compartíen les mesmes idees sobre la importancia de la cultura física na educación de los mozos. Gulick decidió formar un equipu de fútbol na temporada 1890-1891. Stagg, estraordinariu atleta proveniente de Yale que fuera escoyíu como'l meyor ala zarrada del primer equipu de fútbol universitario All-American de la historia en 1889, foi designáu como entrenador. Naismith, xunto con otros dolce compañeros del total de cincuenta y siete matriculaos na maestría d'educación física, foi escoyíu pa xugar na posición de centru debíu, según confesólu Stagg, a que yera capaz de faer «les coses más infames de la forma más caballerosa».
Precisamente, mientres esa temporada, Naismith inventó'l primer cascu de fútbol americanu pa protexer el so oreya en coliflor. En realidá, nun se trataba d'un cascu, sinón más bien d'una ancha tira de franela cosida y asitiada alredor de la cabeza de forma que lu cubrir bien les sos oreyes. Pa evitar que se-y cayera, diba suxeta con dos correes, una per debaxo del cazu y otra pela parte cimera de la cabeza. Anque oxetu de burlla per parte de xugadores y espectadores, el so gorru apurrió-y cierta proteición y a Naismith atribuyóse-y el méritu de crear el predecesor del modernu cascu de fútbol americanu.
Springfield: la invención del baloncestu Mientres la primavera y el branu del nordeste d'América del Norte nun había nengún problema pa xugar al fútbol, al béisbol o prauticar atletismu. Sicasí, cuando llegaba l'iviernu, los mozos deportistes nun teníen más opciones, si queríen caltenese en forma, qu'entrenase a cubiertu. El problema consistía en que la ximnasia, la calistenia y otros exercicios similares resultáben-yos aburríos.
Carrera como entrenador Naismith camudar a la Universidá de Kansas, en 1898, siguiendo los sos estudios en Denver, convirtiéndose en profesor y el primer entrenador de baloncestu nuna escuela.